[ Libra NëLinjë ]
Besnik Fishta
Në një kohë kur komunikimi postar duket se po zëvendësohet gjithnjë e më shumë nga teknologjia digjitale, pulla postare vazhdon të mbetet një “ambasadore” e vogël e historisë, kulturës dhe identitetit të kombeve. Për koleksionistët dhe studiuesit e filatelisë, çdo vit sjell një kureshtje të veçantë: cila do të shpallet “pulla më e bukur në botë”? Për vitin 2025, ky konkurrim ndërkombëtar u organizua nën patronazhin e Unionit Postar Universal (UPU), në bashkëpunim me disa organizata te tjera filatelike. Në këtë garë u ftuan të marrin pjesë administratat postare të vendeve të ndryshme me emisionet e tyre më përfaqësuese të vitit. Konkursi nuk synon vetëm të zgjedhë një pullë estetikisht të bukur. Në vlerësim merren parasysh disa elemente: origjinaliteti i dizajnit, cilësia e shtypit, harmonia artistike, simbolika kulturore dhe mesazhi që pulla përcjell. Në shumë raste, përveç jurisë profesionale, rëndësi merr edhe reagimi i publikut filatelik ndërkombëtar.
Megjithatë, një pyetje e natyrshme lind për filatelistët shqiptarë: a morën pjesë Shqipëria dhe Kosova në këtë konkurrim? Deri tani, nuk disponohen të dhëna publike të qarta për pjesëmarrjen e Shqipërisë, çka krijon një boshllëk informativ që mund të konsiderohet edhe si mungesë transparence institucionale për promovimin ndërkombëtar të filatelisë shqiptare. Edhe për Kosovën nuk ka informacion të konfirmuar mbi një pjesëmarrje eventuale. Kjo mbetet veçanërisht interesante, pasi filatelia kosovare është mjaft dinamike dhe prodhon emisione me nivel artistik të vlerësuar nga koleksionistët. Nga ana tjetër, dihet se Kosova nuk është anëtare e UPU-së, gjë që mund të ketë ndikuar në mundësitë e pjesëmarrjes në një konkurs të organizuar nga kjo organizatë.
Por cili emision arriti të fitojë zemrat e jurisë dhe të publikut për vitin 2025? Vendin e parë e fitoi një pullë e Kinës, kushtuar “Boshtit Qendror të Pekinit” (Beijing Central Axis), një peizazh urban dhe kulturor me rëndësi historike botërore. Në shikim të parë, pulla të tërheq me ngjyrën e artë, që të kujton madhështinë e qytetërimit perandorak kinez. Në qendër të saj qëndron një ndërtesë monumentale tradicionale, me arkitekturë simetrike dhe çati karakteristike shumëkatëshe me nuanca jeshile. Ajo nuk është vendosur rastësisht: simbolizon rendin urban dhe kulturor të Pekinit historik, ku çdo element ka një domethënie të lidhur me harmoninë mes njeriut, pushtetit dhe kozmosit.
Në sfond shfaqen vizatime arkitektonike, të cilat ngjajnë me skica teknike të monumenteve ceremoniale. Këto detaje i japin pullës një ndjesi interesante, sikur historia dhe restaurimi modern të bashkëjetojnë në të njëjtin imazh.
Një tjetër element i veçantë janë retë tradicionale kineze, të stilizuara me finesë në të bardhë. Në kulturën kineze, ato simbolizojnë fatin e mirë, harmoninë dhe lidhjen mes tokës dhe qiellit. Në anën e majtë duken gjithashtu elemente rrethore dhe forma gjeometrike që të kujtojnë konceptin e rendit qiellor, një ide që ka shoqëruar urbanistikën tradicionale kineze për shekuj.
Kjo pullë nuk fitoi rastësisht. Ajo përfaqëson një shembull se si një hapësirë e vogël letre mund të mbajë brenda arkitekturë, histori, filozofi dhe art grafik modern, pa humbur thjeshtësine vizuale. Për filatelinë e vitit 2025, ky konkurrim mbetet një kujtesë se pulla postare, sado e vogël të jetë, vazhdon të tregojë histori të mëdha. Dhe ndoshta, për ne shqiptarët, mbetet edhe një pyetje për të ardhmen, a do të jetë filatelia shqiptare më e dukshme në skenat ndërkombëtare të viteve që vijnë?
