[ Libra NëLinjë ]
Kushtrimi i Lidhjes së Prizrenit për bashkim dhe përgjegjësi kombëtare dëgjohet sot përmes zërit të rinisë shqiptare, e cila kërkon drejtësi, dinjitet, zhvillim dhe një të ardhme më të bashkuar e më të lirë në trojet e veta.
Isuf B. Bajrami
Sot, 148 vjet pas themelimit të Lidhjes së Prizrenit, shqiptarët nuk përballen më me të njëjtat rreziqe që kërcënonin ekzistencën e tyre kombëtare në vitin 1878.
Nuk jemi përballë copëtimit të trojeve shqiptare siç ishin përballë Abdyl Frashëri dhe bashkëluftëtarët e tij.
Megjithatë, kjo nuk do të thotë se sfidat e kohës sonë janë më të vogla.
Përkundrazi, ato janë më të ndërlikuara dhe kërkojnë po aq urtësi, vizion dhe përgjegjësi.
Nëse atëherë sfida ishte mbrojtja e tokës shqiptare, sot sfida është mbrojtja e së ardhmes shqiptare.
Nëse atëherë rrezikohej territori, sot rrezikohet kapitali më i çmuar i kombit: rinia e tij.
Çdo vit, mijëra të rinj e të reja largohen nga Tirana, Prishtina, Shkupi dhe qytete të tjera shqiptare në kërkim të mundësive që shpesh nuk arrijnë t’i gjejnë në vendin e tyre.
Ata nuk largohen sepse nuk e duan vendin e tyre.
Shumica largohen sepse duan të ndërtojnë një jetë me dinjitet, siguri dhe perspektivë.
Kjo është sfida e madhe kombëtare e shekullit XXI.
Një komb nuk dobësohet vetëm kur humbet territore.
Ai dobësohet edhe kur humbet energjinë krijuese të brezit të ri, kur humbet mendjet më të arsimuara, kur humbet besimin e qytetarëve te drejtësia, te shteti dhe te mundësia për të ndërtuar të ardhmen në vendin e vet.
Pikërisht për këtë arsye, përvjetori i Lidhjes së Prizrenit nuk duhet të jetë vetëm një moment përkujtimi historik.
Ai duhet të jetë një moment reflektimi kombëtar.
Duhet të pyesim veten se çfarë do të thotë sot të jesh i përkushtuar ndaj interesit kombëtar.
Çfarë do të thotë sot të mbrosh të ardhmen e shqiptarëve?
Çfarë do të thotë sot të veprosh me të njëjtën ndjenjë përgjegjësie që i bashkoi shqiptarët në Prizren në vitin 1878?
Përgjigjja nuk gjendet në konfliktet e përditshme politike.
Nuk gjendet në gjuhën e urrejtjes, në përçarje apo në rivalitetet e pafundme që shpesh konsumojnë energjinë e shoqërisë sonë.
Përgjigjja gjendet te aftësia për të ndërtuar ura bashkëpunimi, për të krijuar institucione të drejta, për të luftuar korrupsionin, për të investuar në arsim, shkencë, teknologji, kulturë dhe zhvillim ekonomik.
Kjo është beteja e brezit tonë.
Sot shqiptarët kanë më shumë shtete, më shumë institucione, më shumë mundësi dhe më shumë liri se në çdo periudhë tjetër të historisë së tyre.
Por liria nuk është një arritje që ruhet vetvetiu.
Ajo kërkon përgjegjësi.
Kërkon qytetarë aktivë. Kërkon institucione të forta.
Kërkon drejtësi.
Kërkon besim se puna, merita dhe ndershmëria duhet të shpërblehen më shumë se lidhjet politike apo privilegjet e pushtetit.
Në këtë kuptim, zëri i rinisë shqiptare meriton të dëgjohet.
Jo sepse rinia ka gjithmonë të drejtë, por sepse asnjë komb nuk mund të ndërtojë të ardhmen duke injoruar brezin që do ta jetojë atë të ardhme.
Shqetësimet e tyre për arsimin, punësimin, korrupsionin, meritokracinë dhe mundësitë për zhvillim nuk janë çështje të një grupi apo një partie politike. Ato janë çështje kombëtare.
Prandaj, sot nevojitet një vizion i ri bashkimi.
Jo domosdoshmërisht bashkim politik në kuptimin formal të fjalës, por bashkim i energjive, ideve, potencialeve dhe aspiratave shqiptare kudo ku jetojnë shqiptarët.
Nevojitet më shumë bashkëpunim në arsim, shkencë, kulturë, ekonomi, teknologji dhe zhvillim njerëzor.
Nevojitet më shumë komunikim mes shqiptarëve dhe më pak paragjykime.
Më shumë projekte të përbashkëta dhe më pak ndarje artificiale.
Kushtrimi që vjen nga historia nuk është thirrje për konflikt.
Ai është thirrje për vetëdije.
Është thirrje për përgjegjësi.
Është thirrje për të kuptuar se e ardhmja e shqiptarëve nuk ndërtohet nga një individ, një parti apo një qeveri e vetme.
Ajo ndërtohet nga përpjekja e përbashkët e një populli që beson te vetja dhe te potenciali i tij.
Ashtu si burrat e Lidhjes së Prizrenit kuptuan se përballë sfidave të mëdha kërkohej unitet kombëtar, edhe sot shqiptarët duhet të kuptojnë se përballë sfidave të shekullit XXI kërkohet një vetëdije e re kombëtare.
Një vetëdije që respekton pluralizmin politik, por nuk harron interesat e përbashkëta.
Një vetëdije që respekton dallimet, por nuk lejon që ato të shndërrohen në pengesë për zhvillimin dhe përparimin.
Mesazhi që na vjen nga Prizreni pas 148 vjetësh është i qartë: kombet përparojnë kur dinë të bashkojnë forcat e tyre rreth qëllimeve të mëdha.
Sot qëllimi ynë më i madh duhet të jetë ndërtimi i një hapësire shqiptare më të zhvilluar, më të drejtë, më të ditur, më të lirë dhe më shpresëdhënëse për brezat që vijnë.
Ky është kushtrimi i kohës sonë.
Jo për luftë, por për dije.
Jo për përçarje, por për bashkim.
Jo për urrejtje, por për përgjegjësi.
Jo për largimin e rinisë, por për kthimin e shpresës.
Jo për të jetuar me nostalgjinë e së kaluarës, por për të ndërtuar me guxim të ardhmen.
Vetëm atëherë do ta nderojmë vërtet trashëgiminë e atyre që u mblodhën në Prizren më 10 qershor 1878.
Vetëm atëherë do të dëshmojmë se mësimi i tyre nuk ka mbetur thjesht histori, por është shndërruar në frymëzim për një të ardhme më të bashkuar, më të lirë dhe më të denjë për shqiptarët kudo që jetojnë.
Vendi i Lekës, 07.06.2026
