{"id":7079,"date":"2011-03-14T10:47:06","date_gmt":"2011-03-14T09:47:06","guid":{"rendered":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/?p=7079"},"modified":"2011-03-14T10:47:06","modified_gmt":"2011-03-14T09:47:06","slug":"7079","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/","title":{"rendered":"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44"},"content":{"rendered":"<p><strong>Arben Llalla<\/strong><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-7080\" title=\"jonuz_balla_2004\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" height=\"300\" \/><\/p>\n<p>Historia jon\u00eb komb\u00ebtare \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrmbushur me shembuj t\u00eb shumt\u00eb t\u00eb atdhedashuris\u00eb shqiptare q\u00eb nga \u00c7am\u00ebria e deri n\u00eb Kosov\u00eb, q\u00eb nga Egjipti e deri n\u00eb Amerik\u00eb. Misionar\u00ebt e \u00e7\u00ebshtjes son\u00eb komb\u00ebtare gjithandej p\u00ebrhap\u00ebn z\u00ebrin e shqiptaris\u00eb me an\u00eb t\u00eb dijes, shkollave shqipe p\u00ebr t\u00eb ardhur n\u00eb Kongresin e Par\u00eb t\u00eb Gjuh\u00ebs Shqipe, i cili u mbajt m\u00eb 14-22 n\u00ebntor 1908 n\u00eb qytetin e Manastirit. Dhe vazhduar m\u00eb tej me hapjen m\u00eb 1 dhjetor 1909 shkoll\u00ebn e par\u00eb t\u00eb mesme komb\u00ebtare q\u00eb u quajt Normalja e Elbasanit. N\u00eb k\u00ebt\u00eb shkoll\u00eb u p\u00ebrgatit\u00ebn m\u00ebsuesit e par\u00eb q\u00eb p\u00ebrhap\u00ebn dijen n\u00eb gjuh\u00ebn amtare.<\/p>\n<p>Nga bankat e k\u00ebsaj shkolle dol\u00ebn njer\u00ebzit q\u00eb p\u00ebrgatit\u00ebn brezat e par\u00eb t\u00eb kombit shqiptar n\u00eb gjuh\u00ebn e tyre. Gjat\u00eb pushtimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb nga Italia m\u00eb 1939-n e deri m\u00eb 1944-n shum\u00eb m\u00ebsues q\u00eb kishin mbaruar shkoll\u00ebn Normale t\u00eb Elbasanit iu b\u00eb thirrje nga ministri i Arsimit t\u00eb atyre viteve prof. Ernest Koliqi p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsim n\u00eb trevat e Shqip\u00ebris\u00eb etnike, \u00c7am\u00ebri, Kosov\u00eb, Maqedoni, Mal t\u00eb Zi. Pas k\u00ebsaj thirrje rreth 300 m\u00ebsues shkuan p\u00ebr t\u00eb hapur shkollat n\u00eb k\u00ebto treva dhe vun\u00eb themelet e dijes s\u00eb bashkimit komb\u00ebtar. Gatishm\u00ebria dhe p\u00ebrkushtimi i m\u00ebsuesve q\u00eb vullnetarisht shkuan n\u00eb trevat e Shqip\u00ebris\u00eb etnike, Kosov\u00eb, \u00c7am\u00ebri, Maqedoni, Mal t\u00eb Zi.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsim frym\u00ebzohej nga ideali i bashkimit komb\u00ebtar. Te shqiptar\u00ebt e p\u00ebrtej kufirit t\u00eb sot\u00ebm t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb ende mbahen mend vitet 1941-1944 t\u00eb bashkimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb etnike n\u00eb nj\u00eb shtet. Ata q\u00eb kan\u00eb p\u00ebrjetuar vitet e bashkimit kujtojn\u00eb me nostalgji shkoll\u00ebn n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, fest\u00ebn e 28 N\u00ebntorit, l\u00ebshimet e \u00e7do lloj dokumenti n\u00eb gjuh\u00ebn amtare, por ky bashkim zgjati vet\u00ebm pak vite. Por \u00ebndrra p\u00ebr t\u2019u bashkuar t\u00eb gjith\u00eb shqiptar\u00ebt n\u00eb nj\u00eb shtet nuk \u00ebsht\u00eb shuar ende te shqiptar\u00ebt e p\u00ebrtej kufirit zyrtar t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7081 aligncenter\" title=\"shkolla_rexhep_voka_shipkovice_mesues_mirtezan_katzadei\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/shkolla_rexhep_voka_shipkovice_mesues_mirtezan_katzadei.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"375\" \/><\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb her\u00eb do t\u00eb shkruajm\u00eb p\u00ebr m\u00ebsuesit dhe nx\u00ebn\u00ebsit e shkoll\u00ebs shqipe n\u00eb trev\u00ebn e qytetit t\u00eb Tetov\u00ebs q\u00eb p\u00ebr fat t\u00eb mir\u00eb jan\u00eb ruajtur me fanatiz\u00ebm shum\u00eb dokumente dhe fotografi ku tregohen \u00e7aste nga jeta shkollore n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe. G\u00ebzimi i f\u00ebmij\u00ebve q\u00eb ndoq\u00ebn ato vite shkoll\u00ebn n\u00eb gjuh\u00ebn amtare v\u00ebrehet n\u00eb fotografit\u00eb e vjetra ku lexohen qart\u00eb mbishkrimet: Rroft\u00eb shkolla shqipe! Rroft\u00eb flamuri! Rroft\u00eb Shqip\u00ebria! Rroft\u00eb arsimi! Rroft\u00eb Shqip\u00ebria e madhe etj!<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7082 aligncenter\" title=\"shkolla_anastas_pandeli_vertok_gostivar_mesues_skender_haxhihyseini_dhe_mehmet_karadaku\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/shkolla_anastas_pandeli_vertok_gostivar_mesues_skender_haxhihyseini_dhe_mehmet_karadaku.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"374\" \/><\/p>\n<p>N\u00eb qytetet e Tetov\u00ebs, Gostivarit, K\u00ebr\u00e7ov\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebt ishin p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb Prefektur\u00ebn e Dibr\u00ebs dhan\u00eb m\u00ebsim rreth 95 m\u00ebsues q\u00eb kishin mbaruar Normalen e Elbasanit, 34 prej tyre ishin elbasanas. Disa nga m\u00ebsuesit q\u00eb dhan\u00eb m\u00ebsim n\u00eb trojet e Shqip\u00ebris\u00eb etnike ishin: Islam Hoxha, Dalip Zejneli, Enver Palluqi, Sk\u00ebnder Hoxha, Sk\u00ebnder Tupe, Qamil Skuqi, Tomorr Starova, Todi Dhamo, Nexhip Minarolli Af\u00ebrediat Gjylabi, Alipi Pajuni, Alush Balteza, Antoneta Gjylabi, Bexhet Hoxholli, Dede Shala, Myfit Synojmeri, Edip T\u00ebrshana, Elena Todi, Josif Todi, Enrieta Panduku, Faik Pajuni, Gani Daiu, Gjergj Bullati, Hamit Pitja, Hasan Belshaku, Hysen Pajenga, Jonuz Balla, Liri Topalli, Nos Topalli, Mexhit Bekteshi, Mirtezan Katzadei, Marika Shala, Mahmud Torro, Marije Dashi, Nos Deliana, Af\u00ebrdita Deliana, Pandi Treska, Xhaferr Narazani, Pjet\u00ebr Janura, Qemal Agolli, Enver Agolli, Hasan Preka, Gani Jaja, Vangjel Daka, Jorgji Shuteriqi, Vasil Papajani, Thoma Kalefi, Fatbardha \u00c7aushi, Spiro Gjini, Ruzhdi Guranjaku, Vasil Andoni, Dhimit\u00ebr Fullani, Violeta Mon\u00e7i, Af\u00ebrdita Mon\u00e7i etj.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7083 aligncenter\" title=\"shkolla_ismail_qemali_banice_eperme_gostivar_mesues_skender_haxhi_ademi\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/shkolla_ismail_qemali_banice_eperme_gostivar_mesues_skender_haxhi_ademi.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"376\" \/><\/p>\n<p>Brenda dy vitesh u hap\u00ebn me nj\u00eb shpejt\u00ebsi t\u00eb madhe shum\u00eb shkolla n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe n\u00eb k\u00ebto qendra t\u00eb banuara nga shqiptar\u00ebt. E ve\u00e7ant\u00eb \u00ebsht\u00eb se m\u00eb par\u00eb n\u00eb k\u00ebto treva asnj\u00ebher\u00eb nuk ka pasur shkolla shqipe n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe. Nx\u00ebn\u00ebsit m\u00ebsonin me zell dhe n\u00eb kok\u00eb mbanin plisin tradicional shqiptar. Interesant \u00ebsht\u00eb fakti i em\u00ebrtimeve dometh\u00ebn\u00ebse t\u00eb shkollave shqipe n\u00eb Maqedoni, si: \u201cSk\u00ebnderbej\u201d, \u201cDrita\u201d, \u201cOso Kuka\u201d, \u201cNaim Frash\u00ebri\u201d, \u201cSami Frash\u00ebri\u201d, \u201cBajram Curri\u201d, \u201cMati Logoreci\u201d, \u201cLidhja e Prizrenit\u201d, \u201cJani Vreto\u201d, \u201cZgjimi\u201d, \u201cAtdheu\u201d, \u201cIlirija\u201d, \u201cKristoforidhi\u201d \u201cAgimi\u201d, \u201cLirija\u201d, \u201cIsmail Qemali\u201d, \u201cAvni Rustemi\u201d, \u201cBashkimi\u201d, \u201cGjergj Fishta\u201d, \u201cIsa Boletini\u201d, \u201cKastrioti\u201d, \u201c28 N\u00ebntori\u201d, \u201cHasan Prishtina\u201d, \u201cLek\u00eb Dukagjini\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7084 aligncenter\" title=\"shkolla_avni_rrustemi_xhepcisht_tetove_mesues_vangjel_daka\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/shkolla_avni_rrustemi_xhepcisht_tetove_mesues_vangjel_daka.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"374\" \/><\/p>\n<p>Edhe pse m\u00ebsuesit shkuan vullnetarisht p\u00ebr t\u2019u dh\u00ebn\u00eb dije v\u00ebllez\u00ebrve t\u00eb tyre shqiptar\u00eb pas ardhjes n\u00eb pushtet t\u00eb komunist\u00ebve n\u00eb Shqip\u00ebri dhe n\u00eb ish-Jugosllavi ata u burgos\u00ebn si n\u00eb atdhe ashtu edhe n\u00eb ish-Jugosllavi. Nd\u00ebr ta p\u00ebrmendim K. Prela, M. Ma\u00e7i, F. Gurmani, S. Dedaj, S. Harri, E. Haxhiademi, V. Dashi, M. Daiu, V. Qiriaku, I. Xhaja, Xh. Hana, H. Taha, Y. Berisha, Gj. Martini, J. Saliu, S. Kolgecaj, Z. Shehi, M. Hadri, Y Berisha, J.Balla, H.Dylgjeri etj. Kishte nga ata q\u00eb vuajt\u00ebn burg n\u00eb Jugosllavi me akuz\u00ebn \u201cagjent\u201d i Shqip\u00ebris\u00eb, dhe pas kryerjes s\u00eb d\u00ebnimit kur e kthyen u burgos\u00ebn me akuz\u00ebn \u201cagjent\u201d i Jugosllavis\u00eb. Por \u00e7far\u00eb faji kishin b\u00ebr\u00eb t\u00eb gjith\u00eb m\u00ebsuesit q\u00eb kishin dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsim n\u00eb trevat shqiptare prej kufirit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb sotme?! Faji i tyre ishte se ushtronin profesionin e shenjt\u00eb t\u00eb m\u00ebsuesit, p\u00ebrhapnin diturin\u00eb dhe arsimin n\u00eb popullsis\u00eb q\u00eb pushtuesit e ndrysh\u00ebm me \u00e7do form\u00eb donin ta linin analfabet.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7085 aligncenter\" title=\"shkolla_lirija_recan_gostivar_mesues_hamdi_zabzuni\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/shkolla_lirija_recan_gostivar_mesues_hamdi_zabzuni.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"374\" \/><\/p>\n<p>Nj\u00eb nd\u00ebr ata q\u00eb vuajti burgosje t\u00eb dyfisht\u00eb ishte profesori i nderuar elbasanasi Jonuz Balla, i cili sh\u00ebrbeu si m\u00ebsues disa vite n\u00eb qytetin e Tetov\u00ebs. Ai u arrestua n\u00eb vitin 1945 gjat\u00eb protestave p\u00ebr mosmbylljen e shkollave shqipe n\u00eb Tetov\u00eb dhe u burgos me akuz\u00ebn agjent i Shqip\u00ebris\u00eb. Pasi kreu d\u00ebnimin prej tet\u00eb viteve burg t\u00eb r\u00ebnd\u00eb at\u00eb e rikthyen n\u00eb Shqip\u00ebri. Por pa shkelur n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e tij q\u00eb e prisnin t\u00eb af\u00ebrmit komunist\u00ebt e Shqip\u00ebris\u00eb t\u00eb v\u00ebllaz\u00ebruar me komunist\u00ebt jugosllav\u00eb e d\u00ebrguan drejt e n\u00eb burg me akuz\u00ebn agjent i Jugosllavis\u00eb. N\u00eb vitin 1941, elbasanasi Jonus Balla nisi pun\u00eb si referent i Ministris\u00eb s\u00eb Arsimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb Tetov\u00eb.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7086 aligncenter\" title=\"deftese_shkolla_shipkovice_1943_44\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/deftese_shkolla_shipkovice_1943_44.jpg\" alt=\"\" width=\"426\" height=\"678\" \/><\/p>\n<p>Pas nj\u00eb viti ai do t\u00eb transferohej n\u00eb Dib\u00ebr me detyr\u00ebn drejtor i shkoll\u00ebs 7-vje\u00e7are \u201cSk\u00ebnderbej\u201d. N\u00eb k\u00ebt\u00eb post q\u00ebndroi deri n\u00eb vitin 1944 dhe m\u00eb pas do t\u00eb rikthehej p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb Tetov\u00eb p\u00ebr t\u00eb drejtuar shkoll\u00ebn 7-vje\u00e7are po me t\u00eb nj\u00ebjtin em\u00ebr \u201cSk\u00ebnderbej\u201d. Pun\u00ebsimi n\u00eb arsimin shqip do t\u00eb zgjaste edhe p\u00ebr nj\u00eb periudh\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr p\u00ebr arsimtarin Jonus Balla. N\u00eb vitin 1946 ai do t\u00eb arrestohej dhe burgosej. Nga kjo koh\u00eb do t\u00eb fillonin vuajtjet e shumta dhe t\u00eb v\u00ebshtira p\u00ebr k\u00ebt\u00eb pionier t\u00eb p\u00ebrhapjes s\u00eb arsimit shqip n\u00eb trojet tona n\u00eb Maqedoni.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7087 aligncenter\" title=\"deftese_shkolla_xhepcisht_1942_43\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/deftese_shkolla_xhepcisht_1942_43.jpg\" alt=\"\" width=\"462\" height=\"656\" \/><\/p>\n<p>P\u00ebr rreth 40 vite t\u00eb izolimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe t\u00eb nj\u00eb politike raciste t\u00eb ish-Jugosllavis\u00eb figura e m\u00ebsuesit t\u00eb dashur Jonus Balla nuk ishte harruar nga ish-nx\u00ebn\u00ebsit e tij, por edhe m\u00ebsuesi nuk e kishte harruar Tetov\u00ebn dhe nx\u00ebn\u00ebsit e dashur q\u00eb tashm\u00eb ishin rritur edhe b\u00ebr\u00eb gjysh\u00ebr. P\u00ebr nj\u00eb takim mall\u00ebngjyes me m\u00ebsuesin Jonus Balla na tregon ish-nx\u00ebn\u00ebsi i tij 75-vje\u00e7ari Cen Berisha i cili thot\u00eb: Ishte viti 1993 kur m\u00ebsuesi yn\u00eb, Jonus Balla, erdhi n\u00eb Tetov\u00eb p\u00ebr nj\u00eb takim me ish-nx\u00ebn\u00ebsit e tij. Kur e takova nuk e njoha. Kishin kaluar shum\u00eb vite, ai ishte mplakur dhe un\u00eb nga nj\u00eb nx\u00ebn\u00ebs i vog\u00ebl isha b\u00ebr\u00eb tashm\u00eb gjysh. Biseduam gjat\u00eb dhe m\u00eb tregoji p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb p\u00ebr bashk\u00ebpunimin q\u00eb kishte pasur me bab\u00ebn tim, Kapetan Arif Arfi, i cili n\u00eb vitet 1940-1945 ishte n\u00eb krye t\u00eb forcave t\u00eb Bashkimit Balli Komb\u00ebtar.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7088 aligncenter\" title=\"deftese_shkolla_xhepcisht_1943_44\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/deftese_shkolla_xhepcisht_1943_44.jpg\" alt=\"\" width=\"443\" height=\"633\" \/><\/p>\n<p>At\u00eb dit\u00eb m\u00ebsova q\u00eb im at\u00eb kishte bashk\u00ebpunuar me m\u00ebsuesin e shquar, Jonuz Balla, t\u00eb cilin pushteti sllav e burgosi. M\u00ebsues Jonusi m\u00eb ka dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsim n\u00eb klas\u00ebn e kat\u00ebrt fillore. Nj\u00eb her\u00eb n\u00eb jav\u00eb ai b\u00ebnte kontrolle klas\u00eb m\u00eb klas\u00eb si vijonte m\u00ebsimi, ishte edhe inspektor i Arsimit. Gjithnj\u00eb na k\u00ebshillonte q\u00eb lapsat, fletoret dhe abetaren mos ta ndanim nga dora. Abetarja tregon bashkimin e popullit ton\u00eb, t\u00eb gjuh\u00ebs s\u00eb nj\u00ebjt\u00eb q\u00eb flasim dhe t\u00eb kemi kujdes, sepse t\u00eb huajve u intereson q\u00eb ne t\u00eb kemi p\u00ebr\u00e7arje midis veti. Mbaj mend q\u00eb ishte nj\u00eb burr\u00eb i pash\u00ebm, i lart\u00eb dhe me karakter t\u00eb fort\u00eb.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7089 aligncenter\" title=\"deftese_lirimi\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/deftese_lirimi.jpg\" alt=\"\" width=\"489\" height=\"720\" \/><\/p>\n<p>N\u00eb fshatin Shipkociv\u00eb t\u00eb rrethit t\u00eb Tetov\u00ebs kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsim disa m\u00ebsues nga Shqip\u00ebria. Veterani i arsimit shqip 78-vje\u00e7ari Sabri Ruzhdi Ramizi kujton m\u00ebsuesin e tij t\u00eb dashur q\u00eb i ka m\u00ebsuar n\u00eb klasat fillore Mirtezan Katzadei, i cili ishte nga qyteti i Elbasanit dhe q\u00eb nga viti 1941-1943 dha m\u00ebsim n\u00eb shkoll\u00ebn fillore t\u00eb fshatit Shipkovic\u00eb t\u00eb qytetit t\u00eb Tetov\u00ebs. Xha Sabriu ruan kujtime t\u00eb mira p\u00ebr m\u00ebsuesin e tij dhe tregon: Muajin e par\u00eb t\u00eb vitit shkollor m\u00eb 1941 na dha m\u00ebsim Dhimit\u00ebr Shuli t\u00eb cilin n\u00eb fund t\u00eb muajt n\u00ebntor e d\u00ebrgojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsim n\u00eb qytetin e Tetov\u00ebs. N\u00eb vend t\u00eb tij erdhi m\u00ebsuesi Mirtezan Demir Katzadei, i cili kishte lindur n\u00eb Elbasan m\u00eb 1921.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7090 aligncenter\" title=\"festa_28_nentor_1941_tetove\" src=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/festa_28_nentor_1941_tetove.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"355\" \/><\/p>\n<p>M\u00ebsues Mirtezani na jepte gjuh\u00eb shqipe dhe punonte n\u00eb klasat e para deri n\u00eb t\u00eb kat\u00ebrtat n\u00eb fshat, pasdite jepte m\u00ebsim me t\u00eb rritur, kurse t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe u thoshin at\u00ebher\u00eb p\u00ebr t\u00eb luftuar analfabetizmin. P\u00ebr fest\u00ebn e 28 N\u00ebntorit m\u00eb 1942 m\u00ebsues Mirtezani b\u00ebn p\u00ebr \u00e7do dy nx\u00ebn\u00ebs nga nj\u00eb flamur t\u00eb vizatuar n\u00eb nj\u00eb karton t\u00eb trash\u00eb dhe ne sh\u00ebtitnim m\u00ebhall\u00eb n\u00eb m\u00ebhall\u00eb duke k\u00ebnduar k\u00ebng\u00ebt atdhetare q\u00eb na kishte m\u00ebsuar m\u00ebsuesi yn\u00eb. Me Flamur kuqezi, shkoj me g\u00ebzim e trim\u00ebri, p\u00ebr atdheun si rrufe, nuk na tremb as vdekja ne.<\/p>\n<p>Shqiponja jon\u00eb ka marr\u00eb malet, sqep e kthetra i ka gatishm\u00ebri, p\u00ebr armiqt\u00eb e tradhtar\u00ebt, fluturon e nuk do t\u00eb ndalet, gjersa ta fitoj lirin\u00eb. Dib\u00ebr, Strug\u00eb, Gostivar, Tetov\u00eb dhe K\u00ebr\u00e7ov\u00eb, jan\u00eb viset e Sk\u00ebnderbeut, ku kan\u00eb luftuar Leka dhe Kastrioti.<\/p>\n<p>Nga fillimi i vitit 1944 m\u00ebsues Mirtezanin, Dhimit\u00ebr Shulin edhe disa m\u00ebsues t\u00eb tjer\u00eb i arrestoi gjermani dhe i nis\u00ebn p\u00ebr n\u00eb Tiran\u00eb, sepse dyshonin se bashk\u00ebpunonin me partizan\u00ebt. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb m\u00ebsuesit tan\u00eb nuk kishin bindje politike. Ata b\u00ebn\u00eb pun\u00eb komb\u00ebtare. Nuk u interesonte asgj\u00eb p\u00ebrve\u00e7 \u00e7\u00ebshtjes shqiptare.<\/p>\n<p>Pas lufte m\u00eb 1945, m\u00ebsues Mirtezani erdhi me detyr\u00eb n\u00eb Shkup dhe punonte n\u00eb Komitetin Ekzekutiv t\u00eb Rinis\u00eb dhe takoheshim rrall\u00eb. Ai shkruante shpeshher\u00eb edhe n\u00eb gazet\u00ebn \u201cFlaka\u201d p\u00ebr problemet e arsimit. Pasi vazhdova shkoll\u00ebn \u201cNormale\u201d n\u00eb Shkup e takoja m\u00eb shpesh m\u00ebsuesin tim t\u00eb dashur. Ai m\u00eb k\u00ebshillonte dhe m\u00eb ndihmonte gjithnj\u00eb q\u00eb me m\u00ebsimet t\u00eb ecja mir\u00eb. N\u00eb vitin 1949 e shkarkojn\u00eb nga detyra n\u00eb Komitetin Ekzekutiv t\u00eb Rinis\u00eb dhe e burgosin 3 muaj. Pas lirimit e d\u00ebrgojn\u00eb m\u00ebsues n\u00eb shkoll\u00ebn \u201cLiri\u201d, n\u00eb Shkup. Nga viti 1950 e burgosin dhe e mbajn\u00eb deri n\u00eb vitin 1953 kur e d\u00ebrguan n\u00eb Shqip\u00ebri. Ishte nj\u00eb njeri i dashur dhe shum\u00eb k\u00ebmb\u00ebngul\u00ebs, nuk pranoi t\u00eb bashk\u00ebpunonte me pushtetin e Shkupit. Shum\u00eb e torturuan n\u00eb burg. Pas pak koh\u00ebsh m\u00eb burgos\u00ebn edhe mua dhe vuajta disa vite burg.<\/p>\n<p>Ishte viti 1993 me sa m\u00eb kujtohet dhe n\u00eb Tetov\u00eb kishin ardhur m\u00ebsuesit tan\u00eb q\u00eb na m\u00ebsuan shkrim e k\u00ebndim shqip, sepse ne at\u00ebher\u00eb dinim vet\u00ebm \u201celham dylelah\u201d, turke vet\u00ebm. Kur u takuam i thash\u00eb: dor\u00ebzohem para teje. Malli i madh, nuk p\u00ebrshkruhet. Kur ishim nx\u00ebn\u00ebs na pati m\u00ebsuar q\u00eb nuk duhet t\u00eb qanim asnj\u00ebher\u00eb, nuk duhet t\u00eb lotonim p\u00ebr \u00e7far\u00eb t\u00eb na ndodhte, se burrat nuk qajn\u00eb. Por un\u00eb u dor\u00ebzova para m\u00ebsuesit tim, qava si nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb. Ishin lot g\u00ebzimi, malli. Pas atij takimi q\u00eb kaluam disa dit\u00eb bashk\u00eb ish-m\u00ebsues e ish-nx\u00ebn\u00ebs, flitnim shpesh n\u00eb telefon derisa nj\u00eb dit\u00eb vajzat e tij m\u00eb treguan se ishte i paralizuar dhe nuk mund t\u00eb fliste. Vitet kishin b\u00ebr\u00eb t\u00eb vet\u00ebn&#8230;<\/p>\n<p><em>See the full gallery on Posterous<\/em>:<br \/>\nhttps:\/\/www.facebook.com\/notes\/botimet-shqiptare\/historia-e-arsimit-shqip-1941-1944-n%C3%8B-tetov%C3%8B\/10150128358564265<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Arben Llalla Historia jon\u00eb komb\u00ebtare \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrmbushur me shembuj t\u00eb shumt\u00eb t\u00eb atdhedashuris\u00eb shqiptare q\u00eb nga \u00c7am\u00ebria e deri n\u00eb Kosov\u00eb, q\u00eb nga Egjipti e deri n\u00eb Amerik\u00eb. Misionar\u00ebt e \u00e7\u00ebshtjes son\u00eb komb\u00ebtare gjithandej p\u00ebrhap\u00ebn z\u00ebrin e shqiptaris\u00eb me an\u00eb t\u00eb dijes, shkollave shqipe p\u00ebr t\u00eb ardhur n\u00eb Kongresin e Par\u00eb t\u00eb Gjuh\u00ebs Shqipe, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.9 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44 - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44 - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Arben Llalla Historia jon\u00eb komb\u00ebtare \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrmbushur me shembuj t\u00eb shumt\u00eb t\u00eb atdhedashuris\u00eb shqiptare q\u00eb nga \u00c7am\u00ebria e deri n\u00eb Kosov\u00eb, q\u00eb nga Egjipti e deri n\u00eb Amerik\u00eb. Misionar\u00ebt e \u00e7\u00ebshtjes son\u00eb komb\u00ebtare gjithandej p\u00ebrhap\u00ebn z\u00ebrin e shqiptaris\u00eb me an\u00eb t\u00eb dijes, shkollave shqipe p\u00ebr t\u00eb ardhur n\u00eb Kongresin e Par\u00eb t\u00eb Gjuh\u00ebs Shqipe, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2011-03-14T09:47:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2\"},\"headline\":\"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44\",\"datePublished\":\"2011-03-14T09:47:06+00:00\",\"dateModified\":\"2011-03-14T09:47:06+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\"},\"wordCount\":2152,\"commentCount\":1,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg\",\"articleSection\":[\"Histori\"],\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\",\"name\":\"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44 - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg\",\"datePublished\":\"2011-03-14T09:47:06+00:00\",\"dateModified\":\"2011-03-14T09:47:06+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/\",\"name\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"description\":\"Arkivi 2009-2015\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"sq-AL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization\",\"name\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"\",\"contentUrl\":\"\",\"caption\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Admin, Fjala e Lir\u00eb\",\"sameAs\":[\"https:\/\/fjala.info\/\"],\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44 - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44 - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","og_description":"Arben Llalla Historia jon\u00eb komb\u00ebtare \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrmbushur me shembuj t\u00eb shumt\u00eb t\u00eb atdhedashuris\u00eb shqiptare q\u00eb nga \u00c7am\u00ebria e deri n\u00eb Kosov\u00eb, q\u00eb nga Egjipti e deri n\u00eb Amerik\u00eb. Misionar\u00ebt e \u00e7\u00ebshtjes son\u00eb komb\u00ebtare gjithandej p\u00ebrhap\u00ebn z\u00ebrin e shqiptaris\u00eb me an\u00eb t\u00eb dijes, shkollave shqipe p\u00ebr t\u00eb ardhur n\u00eb Kongresin e Par\u00eb t\u00eb Gjuh\u00ebs Shqipe, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/","og_site_name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","article_published_time":"2011-03-14T09:47:06+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"11 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2"},"headline":"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44","datePublished":"2011-03-14T09:47:06+00:00","dateModified":"2011-03-14T09:47:06+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/"},"wordCount":2152,"commentCount":1,"publisher":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg","articleSection":["Histori"],"inLanguage":"sq-AL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/","name":"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44 - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg","datePublished":"2011-03-14T09:47:06+00:00","dateModified":"2011-03-14T09:47:06+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#breadcrumb"},"inLanguage":"sq-AL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#primaryimage","url":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg","contentUrl":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/wp-content\/uploads\/2011\/03\/jonuz_balla_2004-200x300.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/7079\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Historia e shkoll\u00ebs shqipe, Tetov\u00eb n\u00eb vitet 1942-44"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/","name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","description":"Arkivi 2009-2015","publisher":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"sq-AL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization","name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"","contentUrl":"","caption":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","caption":"admin"},"description":"Admin, Fjala e Lir\u00eb","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/"],"url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7079"}],"collection":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7079"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7079\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7079"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7079"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7079"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}