{"id":142,"date":"2011-11-14T11:18:31","date_gmt":"2011-11-14T10:18:31","guid":{"rendered":"http:\/\/fjala.shkoder.net\/?p=142"},"modified":"2011-11-14T11:18:31","modified_gmt":"2011-11-14T10:18:31","slug":"a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/","title":{"rendered":"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa?"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" class=\"alignright size-thumbnail wp-image-7236\" title=\"Andrea Stefani - Komploti kund\u00ebr liris\u00eb\" src=\"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" \/> <strong>Andrea Stefani<\/strong><\/p>\n<p><strong>SHQIPTAR\u00cbT MES LINDJES DHE PER\u00cbNDIMIT<\/strong><\/p>\n<p>Nj\u00eb kapitull i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i librit \u201cKomploti Kund\u00ebr Liris\u00eb\u201d, q\u00eb po i ofrohet lexuesit k\u00ebto dit\u00eb n\u00eb panairin e librit nga sht\u00ebpia botuese \u201cOnufri\u201d, analizon faktor\u00ebt q\u00eb e v\u00ebshtir\u00ebsojn\u00eb integrimin e shqiptar\u00ebve n\u00eb qytet\u00ebrimin evropian. Dhe, sipas autorit t\u00eb librit, Andrea Stefani, v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me elitat politike shqiptare, elitat ekonomike, me publikun si dhe me vet\u00eb Europ\u00ebn e sotme. Lexuesit t\u00eb \u201cShekulli\u201d-t po i japim nj\u00eb fragment nga libri q\u00eb trajton k\u00ebt\u00eb problem:<\/p>\n<blockquote><p><em>Jak\u00eb dit\u00eb e uruar,<br \/>\nq\u00eb lint nga per\u00ebndon.<\/em><\/p>\n<p><strong>Naimi<\/strong><\/p>\n<p><em>U ngrit fat\u2019 i Shqip\u00ebris\u00eb<br \/>\nSi i vdekuri nga varri<br \/>\nMori udh\u00ebn e Azis\u00eb<br \/>\nDuke ikur si i marri.<\/em><\/p>\n<p><strong>Naimi<\/strong><\/p>\n<p><em>P\u00ebr Xhenet u nis\u00ebm, sos\u00ebm n\u00eb Xhehnem<br \/>\nShqip\u00ebri moj ku\u00e7k\u00eb, \u00e7\u2019na b\u00ebre verem,<br \/>\nThuaji sikter Europ\u00ebs si den baba den,<br \/>\nShqip\u00ebri moj ku\u00e7k\u00eb \u00e7\u2019na b\u00ebre verem.<\/em><\/p>\n<p><strong>Kadare <\/strong>(<em>Viti i Mbrapsht\u00eb<\/em>)<\/p><\/blockquote>\n<p>Pyetja e shfaqur n\u00eb titull mund t\u00eb rishkruhet: A do t\u00eb mundin shqiptar\u00ebt t\u00eb rip\u00ebrcaktojn\u00eb me sukses identitetin e tyre qytet\u00ebrimor? P\u00ebr Hantingtonin procese t\u00eb tilla kan\u00eb qen\u00eb jo vet\u00ebm t\u00eb gjata, t\u00eb dhimbshme politikisht dhe nga ana shoq\u00ebrore, institucionale dhe kulturore por, p\u00ebrgjith\u00ebsisht, edhe t\u00eb d\u00ebshtuara. Q\u00eb \u00ebsht\u00eb, n\u00eb thelb, d\u00ebshtimi i liris\u00eb.<\/p>\n<p>Sepse jo vet\u00ebm nj\u00eb individ duhet t\u00eb ket\u00eb t\u00eb drejt\u00ebn t\u00eb zgjedh\u00eb por edhe nj\u00eb shoq\u00ebri. N\u00ebse nj\u00eb gj\u00eb e till\u00eb \u00ebsht\u00eb e pamundur, at\u00ebher\u00eb nuk ka shpres\u00eb p\u00ebr integrim real n\u00eb Europ\u00eb p\u00ebr shqiptar\u00ebt dhe gjith\u00e7ka po paraqitet si proces i asociim-stabilizimit, do t\u00eb rezultoj\u00eb n\u00eb nj\u00eb fllusk\u00eb hipokrito-burokratike q\u00eb do plas\u00eb n\u00eb fund. E megjithat\u00eb \u00ebsht\u00eb po Hantington q\u00eb pohon se zhvendosja kulturore e nj\u00eb vendi t\u00eb p\u00ebr\u00e7ar\u00eb, mund t\u00eb kryhet me sukses po t\u00eb plot\u00ebsohen t\u00eb pakt\u00ebn tri k\u00ebrkesa:<\/p>\n<p>\u201cE para, elita politike dhe ekonomike e vendit duhet p\u00ebrgjith\u00ebsisht ta mb\u00ebshtes\u00eb dhe t\u00eb jet\u00eb entuziaste p\u00ebr k\u00ebt\u00eb l\u00ebvizje. E dyta, publiku t\u00eb pakt\u00ebn duhet t\u00eb ket\u00eb d\u00ebshir\u00eb heshturazi p\u00ebr rip\u00ebrcaktimin e identitetit. E treta, element\u00ebt mbizot\u00ebrues n\u00eb qytet\u00ebrimin pranues, n\u00eb shumic\u00ebn e rasteve Per\u00ebndimi, duhet t\u00eb ken\u00eb d\u00ebshir\u00eb ta p\u00ebrqafoj\u00eb t\u00eb shnd\u00ebrruarin\u201d. (Po aty fq. 216)<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb tre k\u00ebto k\u00ebrkesa Shqip\u00ebria paraqitet me defekte serioze. Ti marrim me radh\u00eb:<\/p>\n<p>Elita Politike. Vet\u00eb ky lib\u00ebr tenton t\u00eb rr\u00ebfej\u00eb dhe shpjegoj\u00eb shkaqet e paradoksit politik q\u00eb shfaqet para syve tan\u00eb. Sa m\u00eb shum\u00eb vite kalojn\u00eb aq m\u00eb pak entuziaste paraqitet elita politike ndaj projektit per\u00ebndimor t\u00eb demokracis\u00eb liberale. Tashm\u00eb segmente t\u00eb k\u00ebsaj elite nuk jan\u00eb pjes\u00eb e zgjidhjes s\u00eb problemit por vet\u00eb problemi. Nevoja politike ia do q\u00eb t\u00eb shprehet me zell p\u00ebr integrimin me Europ\u00ebn. Por lufta p\u00ebr pushtet dhe korruptimi, kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb n\u00eb kok\u00eb t\u00eb lidershipeve t\u00eb lindin tendenca t\u00eb forta q\u00eb refuzojn\u00eb me vepra at\u00eb q\u00eb pohohet me fjal\u00eb dhe me propagand\u00eb.<\/p>\n<p>Lufta p\u00ebr pushtet ka b\u00ebr\u00eb q\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb e lidershipit t\u00eb ket\u00eb p\u00ebr taktik\u00eb manipulimin konstant t\u00eb zgjedhjeve dhe kjo \u00ebsht\u00eb as m\u00eb shum\u00eb dhe as m\u00eb pak, por rr\u00ebnimi i themeleve t\u00eb demokracis\u00eb. Pa vot\u00eb t\u00eb lir\u00eb s\u2019mund t\u00eb ket\u00eb demokraci dhe pa demokraci s\u2019mund t\u00eb ket\u00eb integrim me Europ\u00ebn. Nga ana e tij, korrupsioni ka b\u00ebr\u00eb q\u00eb elitat n\u00eb pushtet t\u00eb b\u00ebhen kund\u00ebrshtare t\u00eb vendosura t\u00eb shtetit ligjor, t\u00eb sundimit t\u00eb ligjit me an\u00eb t\u00eb veprimit t\u00eb pavarur t\u00eb pushtetit t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>Pushteti berishist \u00ebsht\u00eb m\u00eb tipiku dhe m\u00eb i vendosuri n\u00eb k\u00ebt\u00eb rrafsh dhe ne besojm\u00eb se kemi dh\u00ebn\u00eb fakte t\u00eb bollshme p\u00ebr t\u00eb argumentuar nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb till\u00eb. Mania e Sali Berish\u00ebs p\u00ebr pushtet t\u00eb p\u00ebrjetsh\u00ebm e ka b\u00ebr\u00eb q\u00eb n\u00eb momente t\u00eb caktuara, t\u00eb shpreh\u00eb dhe aspirata orientimi strategjik q\u00eb e largojn\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb nga qytet\u00ebrimi Per\u00ebndimor dhe e shtyjn\u00eb drejt qytet\u00ebrimit islamik madje edhe atij ortodoks sllav apo m\u00eb larg, aziatik. Edhe an\u00ebtar\u00ebsimi prej tij i Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb Konferenc\u00ebn e vendeve Islamike nuk \u00ebsht\u00eb e rastit por nj\u00eb taktik\u00eb e dhelpr\u00ebs q\u00eb e l\u00eb p\u00ebrher\u00eb nj\u00eb dalje nga prapa strofull\u00ebs s\u00eb saj.<\/p>\n<p>N\u00eb fillim t\u00eb tranzicionit mes elit\u00ebs politike dhe asaj intelektuale ishte nj\u00eb tabu, thuajse nj\u00eb \u201ctradhti ndaj popullit\u201d, t\u00eb p\u00ebrflisje p\u00ebr largimin nga Per\u00ebndimi. Por pas 20 vjet\u00ebsh tranzicion edhe n\u00eb literatur\u00ebn politike t\u00eb koh\u00ebs ka nisur t\u00eb qarkullojn\u00eb teza haptazi antieuropiane q\u00eb orientimin drejt Europ\u00ebs e perceptojn\u00eb dhe e denoncojn\u00eb si tradhtim t\u00eb nj\u00eb pjese t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb kultur\u00ebs komb\u00ebtare. Madje ka sekte intelektuale q\u00eb iu kund\u00ebrvihen fort deri edhe idealeve per\u00ebndimor\u00ebzuese t\u00eb figurave t\u00eb shquara t\u00eb rilindjes komb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Tham\u00eb se \u00ebsht\u00eb arritur deri aty sa t\u00eb mburrin skllav\u00ebrimin e shqiptar\u00ebve n\u00ebn perandorin\u00eb osmane dhe natyrisht, t\u00eb dalin edhe n\u00eb mbrojtje t\u00eb l\u00ebvizjes antieuropiane t\u00eb Haxhi Qamilit duke r\u00ebn\u00eb k\u00ebshtu n\u00eb pozitat e ish-diktatorit Enver Hoxha q\u00eb si antiper\u00ebndimor i thekur, e mburrte at\u00eb si nj\u00eb l\u00ebvizje p\u00ebrparimtare t\u00eb fshatar\u00ebve shqiptar\u00eb.<\/p>\n<p>Elita ekonomike. Kemi argumentuar se aty ku nuk ka borgjezi t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, nuk ka as edhe nj\u00eb klas\u00eb biznesmen\u00ebsh q\u00eb i jan\u00eb dedikuar liris\u00eb dhe s\u00eb drejt\u00ebs para s\u00eb gjithash, p\u00ebr mbrojtjen e interesave t\u00eb tyre ekonomike nga pushtetet e dhunshme. Borgjezia jon\u00eb e k\u00ebtyre 20 vjet\u00ebve i ka lidhur fort interesat e veta ekonomike jo me konkurrenc\u00ebn e lir\u00eb dhe ligjin por me tenderat e pushtetit, licencat e nd\u00ebrtimit, kontrabandat n\u00eb dogana dhe evazionin fiskal q\u00eb pjell korrupsion.<\/p>\n<p>Nj\u00eb borgjezi e till\u00eb, q\u00eb nuk i sheh t\u00eb k\u00ebrc\u00ebnuara interesat e saj nga dhunimi i ligjit dhe liris\u00eb, q\u00eb nuk e kund\u00ebrshton por e inkurajon dhe sponsorizon autokratizmin si burim fitimesh korruptive, nuk mund t\u00eb jet\u00eb e dedikuar ndaj projektit europian t\u00eb integrimit. Madje ajo i b\u00ebhet penges\u00eb integrimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb Europ\u00eb sepse kjo do t\u00eb thot\u00eb instalim i shtetit ligjor dhe llogaridh\u00ebnie p\u00ebr fitimet e paligjshme.<\/p>\n<p>Publiku. Pas atij vrulli fillestar kur i madh dhe i vog\u00ebl u ngrit\u00ebn n\u00eb protesta me parull\u00ebn \u201ce duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa (!), entuziazmi ka r\u00ebn\u00eb. Kryesisht p\u00ebr faj t\u00eb elit\u00ebs politike, shumica e publikut shfaqet e pezmatuar, e zhg\u00ebnjyer dhe shprehet se shteti ligjor \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mision i pamundur n\u00eb Shqip\u00ebri. Intrigat, korruptimi dhe lufta e eg\u00ebr p\u00ebr pushtet e elit\u00ebs politike nga nj\u00ebra an\u00eb dhe pasiviteti, papjekuria e publikut nga ana tjet\u00ebr, kan\u00eb vepruar nd\u00ebrsjellshm\u00ebrisht duke hyr\u00eb n\u00eb nj\u00eb rezonanc\u00eb shkat\u00ebrruese p\u00ebr projektin e integrimit europian.<\/p>\n<p>Aspiratat e z\u00ebshme p\u00ebr t\u00eb shkuar n\u00eb Europ\u00eb, q\u00eb u shpreh\u00ebn masivisht n\u00eb fillim t\u00eb viteve 90 t\u00eb shekullit t\u00eb kaluar, kishin disa shkaqe. Mbi t\u00eb gjitha, ishte kund\u00ebrv\u00ebnia ndaj nj\u00eb regjimi q\u00eb duke qen\u00eb rrept\u00ebsisht kundra Europ\u00ebs, kish penguar deri edhe lidhjet fizike t\u00eb njer\u00ebzve me t\u00eb me an\u00eb t\u00eb nj\u00eb izolimi t\u00eb p\u00ebrbindsh\u00ebm. Ndryshimi politik q\u00eb ndodhi n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb ato koh\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrligjej dhe t\u00eb fitonte mb\u00ebshtetje vet\u00ebm i zhvilluar n\u00ebn flamujt e Europ\u00ebs t\u00eb liris\u00eb dhe demokracis\u00eb. Por k\u00ebtu fshihet edhe di\u00e7ka tjet\u00ebr. N\u00eb fakt nuk qe arsyeja q\u00eb brohoriste p\u00ebr Europ\u00ebn por stomaku i zbrazur i shqiptar\u00ebve.<\/p>\n<p>Europa nuk ishte liria dhe drejt\u00ebsia por e kund\u00ebrta e varf\u00ebris\u00eb komuniste, e kund\u00ebrta e tregjeve t\u00eb zbrazur apo e radh\u00ebve t\u00eb muzg\u00ebta t\u00eb qum\u00ebshtit apo mishit. Europa ishte shoq\u00ebria e konsumit, e tregjeve t\u00eb mbushura, e makinave deri at\u00ebher\u00eb t\u00eb ndaluara, e pajisjeve elektrosht\u00ebpiake, e k\u00ebng\u00ebve, muzik\u00ebs, librave, e seksit, diskove, filmave t\u00eb ndaluar. Shqiptar\u00ebt e p\u00ebrqafuan Europ\u00ebn, m\u00eb s\u00eb shumti, jo si qytetar\u00eb t\u00eb etur p\u00ebr liri por si konsumator\u00eb t\u00eb uritur. Jo rast\u00ebsisht, gj\u00ebja e par\u00eb q\u00eb b\u00ebn\u00eb shum\u00eb prej tyre pasi u hap\u00ebn tregjet, ishte blerja e nj\u00eb makine. Vet\u00ebm pak koh\u00eb pas r\u00ebnies s\u00eb komunizmit, Shqip\u00ebria u shnd\u00ebrrua n\u00eb nj\u00eb republik\u00eb t\u00eb benzave t\u00eb p\u00ebrdorur t\u00eb sjell\u00eb kontraband\u00eb. Por kush e lakmon lirin\u00eb vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb mirat e saj materiale do t\u00eb vij\u00eb nj\u00eb dit\u00eb dhe do ta braktis\u00eb at\u00eb.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkaq, v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb ekonomike t\u00eb tranzicionit, varf\u00ebria ekstreme e nj\u00eb pjese t\u00eb popullsis\u00eb, mungesa e drejt\u00ebsis\u00eb dhe prevalimi i dhun\u00ebs n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet mes njer\u00ebzve, kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb jo pak shqiptar\u00eb t\u2019i kthejn\u00eb shpin\u00ebn liris\u00eb si nj\u00eb fantazme q\u00eb t\u00eb gjith\u00eb e p\u00ebrflasin por askush nuk e ka par\u00eb. Dhe k\u00ebrkojn\u00eb shp\u00ebtim te forma t\u00eb ndryshme t\u00eb tutel\u00ebs, autoritarizmit dhe n\u00ebnshtrimit. Nevoja e mbijetes\u00ebs i ka shnd\u00ebrruar nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb gjer\u00eb t\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebs fanatik\u00eb t\u00eb nj\u00ebr\u00ebs apo tjetr\u00ebs parti. Nuk ka r\u00ebnd\u00ebsi n\u00ebse projekti i lider\u00ebve t\u00eb tyre \u00ebsht\u00eb n\u00eb thelb antiliri. T\u00eb mposhtur nga sfidat e nj\u00eb \u201clirie\u201d kaotike, shum\u00eb shqiptar\u00eb jan\u00eb arratisur prej projektit t\u00eb saj. Por arratisja nga liria dhe drejt\u00ebsia, nuk mund t\u00eb mos jet\u00eb arratisje nga Europa, nga Per\u00ebndimi.<\/p>\n<p>Europa. A ka d\u00ebshir\u00eb Europa ta p\u00ebrqafoj\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb? Nisur nga filozofia, parimet mbi t\u00eb cilat ajo nd\u00ebrtohet, Europa nuk ka asnj\u00eb arsye q\u00eb t\u00eb mos jet\u00eb e hapur ndaj Shqip\u00ebris\u00eb. Por sa m\u00eb shum\u00eb koh\u00eb kalon aq m\u00eb shum\u00eb q\u00ebndrimi i saj b\u00ebhet nj\u00eb pozicionim i rrjedhur nga vet\u00eb performanca e Shqip\u00ebris\u00eb dhe shqiptar\u00ebve n\u00eb arritjen e standardeve europiane n\u00eb politik\u00eb, ekonomi, struktura institucionale. Europa nuk mund t\u2019i thot\u00eb \u201cjo\u201d integrimit t\u00eb nj\u00eb shteti t\u00eb form\u00ebsuar me parametra europiane sepse kjo do t\u00eb ishte kund\u00ebr interesave dhe frym\u00ebs s\u00eb saj. Por nd\u00ebrkoh\u00eb ajo po b\u00ebhet gjithnj\u00eb e m\u00eb skeptike p\u00ebr prurje t\u00eb reja n\u00eb bashk\u00ebsin\u00eb e saj, edhe nga performanca e dob\u00ebt e vendeve lindore t\u00eb integruara s\u00eb fundi n\u00eb t\u00eb si p\u00ebr shembull, Bullgaria apo Rumania.<\/p>\n<p>Madje edhe falimentimi financiar i Greqis\u00eb, q\u00eb solli kaq probleme p\u00ebr kontinentin, nuk mund t\u00eb mos ndikoj\u00eb n\u00eb rritjen e nj\u00eb skepticizmi t\u00eb till\u00eb. E djegur nga \u201cqulli\u201d Europa ka shum\u00eb t\u00eb ngjar\u00eb ti fryj\u00eb edhe \u201ckosit\u201d. Shenja t\u00eb tilla u dhan\u00eb q\u00eb n\u00eb rastin e heqjes s\u00eb vizave p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb dhe Bosnj\u00ebn n\u00eb fund t\u00eb vitit 2010. Megjith\u00ebse grupet europiane t\u00eb monitorimit raportonin se teknikisht t\u00eb dy vendet i kishin plot\u00ebsuar kushtet teknike t\u00eb udh\u00ebrr\u00ebfyesit p\u00ebr heqjen e vizave, Franca, Hollanda, Danimarka dhe disa shtete t\u00eb tjera, votuan kundra heqjes s\u00eb vizave me k\u00ebto dy vende, t\u00eb fundit n\u00eb Ballkan q\u00eb nuk e g\u00ebzonin nj\u00eb liri t\u00eb till\u00eb. Rasti u b\u00eb shkak p\u00ebr spekulime q\u00eb nxirrnin si shkak faktorin fetar. Shqip\u00ebria edhe Bosnja konsiderohen vende me shumica myslimane.<\/p>\n<p>Por pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb Europa nuk do t\u00eb ket\u00eb rast m\u00eb t\u00eb mir\u00eb p\u00ebr pranimin e nj\u00eb vendi si Shqip\u00ebria me nj\u00eb popullsi relativisht t\u00eb vog\u00ebl s\u00eb cil\u00ebs i p\u00ebrgjigjet nj\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsimi t\u00eb vog\u00ebl n\u00eb Parlamentin Europian. Nga nj\u00ebra an\u00eb, pranimi i Shqip\u00ebris\u00eb do qe nj\u00eb fakt i fort\u00eb p\u00ebr t\u00eb hedhur posht\u00eb spekulimet se integrimi pengohet nga faktori fetar. Nga ana tjet\u00ebr, Europa nuk do t\u00eb rrezikonte asgj\u00eb n\u00eb drejtpeshimin e saj politik si n\u00eb ndonj\u00eb nj\u00eb rast tjet\u00ebr, p\u00ebr shembull, n\u00eb at\u00eb t\u00eb pranimin t\u00eb nj\u00eb shteti t\u00eb madh si Turqia. Por edhe skepticizmi i Europ\u00ebs ndaj Turqis\u00eb nuk ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me t\u00eb qenurit popullsi myslimane por me shkall\u00ebn e oksidentalizimit t\u00eb turqve. Sikund\u00ebr ka argumentuar Bernard Luis (Bernard Le\u00ebis) transformimi i madh q\u00eb po ngjet n\u00eb Turqi q\u00eb nga r\u00ebnia e Perandoris\u00eb Osmane duhet p\u00ebrkufizuar mbi t\u00eb gjitha sipas termash qytet\u00ebrimor\u00eb:<\/p>\n<p>\u201cRevolucioni i tyre, ishte ai i Oksidentalizmit \u2013 nj\u00eb tjet\u00ebr hap n\u00eb marshimin e popullit turk drejt Per\u00ebndimit, i filluar 1000 vjet m\u00eb par\u00eb, kur ata hoq\u00ebn dor\u00eb nga Kina dhe u kthyen drejt Islamit. Tani duke hequr dor\u00eb nga nj\u00eb pjes\u00eb e madhe, ndon\u00ebse jo krejt\u00ebsisht, e trash\u00ebgimis\u00eb s\u00eb tyre islamike, ata jan\u00eb kthyer nga Europa, duke b\u00ebr\u00eb nj\u00eb p\u00ebrpjekje t\u00eb vazhdueshme e t\u00eb vendosur p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrshtatur dhe zbatuar m\u00ebnyr\u00ebn europiane t\u00eb jetes\u00ebs, n\u00eb qeverisje, n\u00eb shoq\u00ebri dhe kultur\u00eb\u2026N\u00eb procesin e k\u00ebtij shnd\u00ebrrimi, nj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi themelore ka pasur z\u00ebvend\u00ebsimi i koncepteve t\u00eb vjetra islamike mbi identitetin, autoritetin dhe besnik\u00ebrin\u00eb\u201d(Bernard Lewis, Lindja e Turqis\u00eb Moderne, fq. 542)<\/p>\n<p>Prandaj edhe n\u00eb rastin e Shqip\u00ebris\u00eb, skepticizmi europian ndaj saj do t\u00eb jet\u00eb, edhe n\u00eb t\u00eb ardhmen, i themeluar vet\u00ebm mbi dyshimin n\u00ebse jan\u00eb realizuar standardet europiane apo jo, n\u00ebse v\u00ebrtet Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb evropiane, apo jo? Penges\u00eb tjet\u00ebr nuk ka.<\/p>\n<p>Roli i Europ\u00ebs por edhe i krejt Per\u00ebndimit n\u00eb integrimin e Shqip\u00ebris\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb edhe me nj\u00eb rrafsh tjet\u00ebr, me misionin e eksportimit t\u00eb vlerave dhe jo institucioneve t\u00eb demokracis\u00eb per\u00ebndimore n\u00eb Shqip\u00ebri. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb rrafsh ku diplomacia dhe politika europiane (por, koh\u00eb pas kohe, edhe ajo e SHBA) p\u00ebr shkaqe t\u00eb ndryshme, kan\u00eb shfaqur mang\u00ebsi dhe devijime q\u00eb i kan\u00eb kushtuar jo pak konsolidimit t\u00eb sistemit t\u00eb demokracis\u00eb liberale n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Andrea Stefani SHQIPTAR\u00cbT MES LINDJES DHE PER\u00cbNDIMIT Nj\u00eb kapitull i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i librit \u201cKomploti Kund\u00ebr Liris\u00eb\u201d, q\u00eb po i ofrohet lexuesit k\u00ebto dit\u00eb n\u00eb panairin e librit nga sht\u00ebpia botuese \u201cOnufri\u201d, analizon faktor\u00ebt q\u00eb e v\u00ebshtir\u00ebsojn\u00eb integrimin e shqiptar\u00ebve n\u00eb qytet\u00ebrimin evropian. Dhe, sipas autorit t\u00eb librit, Andrea Stefani, v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me elitat [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":{"0":"post-142","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-artikuj"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa? - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa? - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Andrea Stefani SHQIPTAR\u00cbT MES LINDJES DHE PER\u00cbNDIMIT Nj\u00eb kapitull i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i librit \u201cKomploti Kund\u00ebr Liris\u00eb\u201d, q\u00eb po i ofrohet lexuesit k\u00ebto dit\u00eb n\u00eb panairin e librit nga sht\u00ebpia botuese \u201cOnufri\u201d, analizon faktor\u00ebt q\u00eb e v\u00ebshtir\u00ebsojn\u00eb integrimin e shqiptar\u00ebve n\u00eb qytet\u00ebrimin evropian. Dhe, sipas autorit t\u00eb librit, Andrea Stefani, v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me elitat [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2011-11-14T10:18:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2\"},\"headline\":\"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa?\",\"datePublished\":\"2011-11-14T10:18:31+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/\"},\"wordCount\":2336,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\\\/\\\/www.shkoder.net\\\/images\\\/fjala\\\/2011\\\/as_komploti_kunder_lirise.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\"],\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/\",\"name\":\"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa? - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\\\/\\\/www.shkoder.net\\\/images\\\/fjala\\\/2011\\\/as_komploti_kunder_lirise.jpg\",\"datePublished\":\"2011-11-14T10:18:31+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\\\/\\\/www.shkoder.net\\\/images\\\/fjala\\\/2011\\\/as_komploti_kunder_lirise.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\\\/\\\/www.shkoder.net\\\/images\\\/fjala\\\/2011\\\/as_komploti_kunder_lirise.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/\",\"name\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"description\":\"Arkivi 2009-2015\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"sq-AL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#organization\",\"name\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"url\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"\",\"contentUrl\":\"\",\"caption\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2012\\\/02\\\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"url\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2012\\\/02\\\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2012\\\/02\\\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Admin, Fjala e Lir\u00eb\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/fjala.info\\\/2009-2015\\\/author\\\/admin\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa? - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa? - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","og_description":"Andrea Stefani SHQIPTAR\u00cbT MES LINDJES DHE PER\u00cbNDIMIT Nj\u00eb kapitull i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i librit \u201cKomploti Kund\u00ebr Liris\u00eb\u201d, q\u00eb po i ofrohet lexuesit k\u00ebto dit\u00eb n\u00eb panairin e librit nga sht\u00ebpia botuese \u201cOnufri\u201d, analizon faktor\u00ebt q\u00eb e v\u00ebshtir\u00ebsojn\u00eb integrimin e shqiptar\u00ebve n\u00eb qytet\u00ebrimin evropian. Dhe, sipas autorit t\u00eb librit, Andrea Stefani, v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me elitat [&hellip;]","og_url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/","og_site_name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","article_published_time":"2011-11-14T10:18:31+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2"},"headline":"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa?","datePublished":"2011-11-14T10:18:31+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/"},"wordCount":2336,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg","articleSection":["Artikuj"],"inLanguage":"sq-AL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/","name":"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa? - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg","datePublished":"2011-11-14T10:18:31+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#breadcrumb"},"inLanguage":"sq-AL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2011\/as_komploti_kunder_lirise.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/a-e-duam-shqiperine-si-gjithe-europa\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"A e duam Shqip\u00ebrin\u00eb si gjith\u00eb Europa?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/","name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","description":"Arkivi 2009-2015","publisher":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"sq-AL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization","name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"","contentUrl":"","caption":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","caption":"admin"},"description":"Admin, Fjala e Lir\u00eb","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/"],"url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=142"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/142\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=142"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=142"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=142"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}