{"id":13487,"date":"2014-03-31T10:25:37","date_gmt":"2014-03-31T09:25:37","guid":{"rendered":"http:\/\/www.fjala.info\/?p=891"},"modified":"2014-03-31T10:25:37","modified_gmt":"2014-03-31T09:25:37","slug":"masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/","title":{"rendered":"Masakra e Tivarit &#8211; Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3)"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" class=\"alignright size-thumbnail wp-image-7236\" title=\"Ismet Hasani\" alt=\"\" src=\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg\" width=\"150\" \/> <strong>Ismet Hasani<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Me rastin e 69 vjetorit t\u00eb Masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit 1945<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u201d<em>P\u00ebr shkaktar\u00ebt e k\u00ebsaj masakre me p\u00ebrmasa ballkanike, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb ndonj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, p\u00ebrkundrazi, jan\u00eb vler\u00ebsuar e nderuar ekzekutor\u00ebt e saj dhe krimi \u00ebsht\u00eb fshehur. Ndaj edhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur n\u00eb p\u00ebrmasa edhe m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, deri n\u00eb dit\u00ebt tona<\/em>\u201d. (Uran Butka)<br \/>\n\u2026<\/p>\n<blockquote><p>Mallkuar qofsh Tivar!\u2026<br \/>\nKurr\u00eb mos u harrofsh!<br \/>\nSe edhe sot zgerdhihesh<br \/>\nMban mbi vete pesh\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb krimi<br \/>\nShenjat e krimit nuk zhduken kurr\u00eb\u2026<br \/>\nTivar!\u2026 lugat n\u00eb historin\u00eb shqiptare<br \/>\nEdhe sot e gjith\u00eb nat\u00ebn na shqet\u00ebson<br \/>\nT\u00eb shohim n\u00eb \u00ebnd\u00ebrr \u2013 dhampir!<br \/>\nPlag\u00ebt nuk na sh\u00ebrohen dot<br \/>\nEdhe pse nga at\u00ebher\u00eb (1945)<br \/>\nkaluan af\u00ebr 70 vjet (2014)!<br \/>\nDeshira p\u00ebr liri na u plot\u00ebsua m\u00eb n\u00eb fund<br \/>\nLirin\u00eb e fituam, por derdh\u00ebm gjak shum\u00eb\u2026!<\/p><\/blockquote>\n<p>K\u00ebt\u00eb luft\u00eb kund\u00ebr shqiptar\u00ebve, PKJ e propagandonte si luft\u00eb kund\u00ebr \u201creaksionit shqiptaromadh\u201d, kund\u00ebr \u201cbashk\u00ebpun\u00ebtor\u00ebve\u201d t\u00eb nazifashizmit etj. Kosova u konsiderua dhe u trajtua si reaksionare, kund\u00ebrrevolucionare, irredentiste, q\u00eb duhej n\u00ebnshtruar dhe tjet\u00ebrsuar etnikisht.<\/p>\n<p>Por, n\u00eb kushtet e Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb dhe menj\u00ebher\u00eb pas saj, ky n\u00ebnshtrim e spastrim i plot\u00eb etnik, ishte tep\u00ebr i v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr udh\u00ebheqjen politike dhe ushtarake t\u00eb Jugosllavis\u00eb, sepse populli i Kosov\u00ebs dhe i viseve t\u00eb tjera shqiptare ishte i gjithi m\u00eb k\u00ebmb\u00eb, i nd\u00ebrgjegj\u00ebsuar dhe i armatosur p\u00ebr t\u00eb mbrojtur qenien shqiptare dhe kufijt\u00eb komb\u00ebtar\u00eb, p\u00ebrkund\u00ebr politikave e praktikave antishqiptare e kriminale t\u00eb PKJ dhe t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7J. Titos dhe udh\u00ebheq\u00ebsis\u00eb jugosllave nuk u interesonte edhe nj\u00eb luft\u00eb tjet\u00ebr. K\u00ebt\u00eb gj\u00eb mund ta arrinin m\u00eb leht\u00eb e m\u00eb tin\u00ebzisht, me ndihm\u00ebn e propagand\u00ebs dhe t\u00eb arm\u00ebve t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<br \/>\n<img decoding=\"async\" class=\"alignright size-thumbnail wp-image-7236\" title=\"Masakra e Tivarit\" alt=\"\" src=\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/masakra_e_tivarit.jpg\" width=\"300\" \/><br \/>\nK\u00ebt\u00eb bashk\u00ebveprim nd\u00ebrmjet Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Jugosllavis\u00eb dhe Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr t\u00eb luftuar s\u00eb bashku, p\u00ebr t\u00eb n\u00ebnshtruar reaksionin antiserb n\u00eb Kosov\u00eb dhe p\u00ebr ta ripushtuar at\u00eb me ndihm\u00ebn e forcave ushtarake t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e k\u00ebrkonte qysh n\u00eb muajin mars 1944, komandanti i Korp. II Sulmues t\u00eb Jugosllavis\u00eb, gjeneral-lejtnant Peko Dap\u00e7evi\u00e7.(Uran Butka)<br \/>\n\u2026<br \/>\nN\u00eb fillim t\u00eb n\u00ebntorit 1944, komandave t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7J iu dha, nga ana e organeve m\u00eb t\u00eb larta partiake dhe ushtarake t\u00eb Serbis\u00eb, direktiva q\u00eb t\u00eb \u201cvrisnin s\u00eb paku 50% t\u00eb banor\u00ebve shqiptar\u00eb\u201d (Arkivi i Kosov\u00ebs, F. OKKM k.10\/29, 335 nr.1)<\/p>\n<p>Ky gjenocid shp\u00ebrfaqej hapur n\u00eb form\u00ebn e vrasjeve masive t\u00eb shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs e t\u00eb viseve t\u00eb tjera shqiptare nga forcat e Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Jugosllavis\u00eb, t\u00eb OZN-\u00ebs dhe nga detashmentet \u00e7etniko-drazhiste, si edhe t\u00eb shp\u00ebrnguljes masive t\u00eb shqiptar\u00ebve nga trojet e tyre.<br \/>\nTitoja, n\u00eb cil\u00ebsin\u00eb e komandantit t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7J, i k\u00ebrkonte E. Hoxh\u00ebs kalimin e formacioneve t\u00eb UN\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb e Jugosllavi, p\u00ebr t\u00eb luftuar kund\u00ebr \u201cpushtuesve dhe reaksionit\u201d. Kjo k\u00ebrkes\u00eb e Komand\u00ebs s\u00eb P\u00ebrgjithshme t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 Jugosllave u formulua n\u00eb fund t\u00eb muajit maj, u p\u00ebrs\u00ebrit n\u00eb korrik e gusht t\u00eb vitit 1944. Misioni Ushtarak Jugosllav n\u00eb Shqip\u00ebri prej shtat\u00eb ushtarak\u00ebsh, me n\u00eb krye kolonelin V.Stoini\u00e7, i bashk\u00ebrendonte veprimet e t\u00eb dyja pal\u00ebve. Kjo k\u00ebrkes\u00eb u rib\u00eb edhe m\u00eb 26 gusht 1944 nga Shtabi i UN\u00c7J p\u00ebr Kosov\u00ebn e Rrafshin e Dukagjinit, firmosur nga komandanti i k\u00ebtij shtabi, Fadil Hoxha dhe komisari Boshko \u00c7aki\u00e7. (Arkivi i FA, F.Shtabi i P\u00ebrgj.)<\/p>\n<p>Pala shqiptare u tregua e gatshme. Pasi vrau me mij\u00ebra nacionalist\u00eb t\u00eb Ballit, Legalitetit dhe krer\u00ebve t\u00eb veriut p\u00ebrgjat\u00eb luft\u00ebs civile n\u00eb Shqip\u00ebri (1943-1944), komandanti i p\u00ebrgjithsh\u00ebm i UN\u00c7SH, E. Hoxha, m\u00eb 12 shtator 1944, i dha urdh\u00ebr Korparmat\u00ebs I t\u00eb p\u00ebrgatiste dhe t\u00eb niste menj\u00ebher\u00eb dy brigada p\u00ebr n\u00eb Kosov\u00eb. (Dokumente, Shtabi P\u00ebrgj., vol.II)<br \/>\nPo n\u00eb k\u00ebt\u00eb dat\u00eb, mentari i E. Hoxh\u00ebs, Miladin Popovi\u00e7, i shkruante Liri Geg\u00ebs, e plotfuqishme e KQ t\u00eb PKSH-s\u00eb p\u00ebr Korpusin I:<\/p>\n<p>\u201cLajm\u00ebro Pavlen ( Pavle Jovi\u00e7evi\u00e7, sh\u00ebn. im UB) se dy brigadat shqiptare s\u00eb shpejti do t\u00eb marrin drejtim p\u00ebr Kosov\u00eb. Vet\u00ebm t\u00eb mos dekonspirohet!\u201d (AQSH, Fondi 14)<br \/>\nD\u00ebrgimi i brigadave partizane t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb u mbajt n\u00eb konspirativitet edhe p\u00ebr britanik\u00ebt, ndon\u00ebse ata ishin aleat\u00eb dhe ndihmonin Luft\u00ebn Nacional\u00e7lirimtare n\u00eb Shqip\u00ebri dhe Jugosllavi. Enver Hoxha porosiste Dali Ndreun, komandantin e Korparmat\u00ebs I:<br \/>\n\u201cT\u00eb mos i tregohet Ingliz\u00ebve objektivi i brigadave V dhe III, q\u00eb do t\u00eb shkojn\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb\u201d( AQSH, F.14) K\u00ebt\u00eb luft\u00eb kund\u00ebr shqiptar\u00ebve, PKJ e propagandonte si luft\u00eb kund\u00ebr \u201creaksionit shqiptaromadh\u201d, kund\u00ebr \u201cbashk\u00ebpun\u00ebtor\u00ebve\u201d t\u00eb nazifashizmit etj. Kosova u konsiderua dhe u trajtua si reaksionare, kund\u00ebrrevolucionare, irredentiste, q\u00eb duhej n\u00ebnshtruar dhe tjet\u00ebrsuar etnikisht.<\/p>\n<p>Por, n\u00eb kushtet e Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb dhe menj\u00ebher\u00eb pas saj, ky n\u00ebnshtrim e spastrim i plot\u00eb etnik, ishte tep\u00ebr i v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr udh\u00ebheqjen politike dhe ushtarake t\u00eb Jugosllavis\u00eb, sepse populli i Kosov\u00ebs dhe i viseve t\u00eb tjera shqiptare ishte i gjithi m\u00eb k\u00ebmb\u00eb, i nd\u00ebrgjegj\u00ebsuar dhe i armatosur p\u00ebr t\u00eb mbrojtur qenien shqiptare dhe kufijt\u00eb komb\u00ebtar\u00eb, p\u00ebrkund\u00ebr politikave e praktikave antishqiptare e kriminale t\u00eb PKJ dhe t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7J. Titos dhe udh\u00ebheq\u00ebsis\u00eb jugosllave nuk u interesonte edhe nj\u00eb luft\u00eb tjet\u00ebr. K\u00ebt\u00eb gj\u00eb mund ta arrinin m\u00eb leht\u00eb e m\u00eb tin\u00ebzisht, me ndihm\u00ebn e propagand\u00ebs dhe t\u00eb arm\u00ebve t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb bashk\u00ebveprim nd\u00ebrmjet Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Jugosllavis\u00eb dhe Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr t\u00eb luftuar s\u00eb bashku, p\u00ebr t\u00eb n\u00ebnshtruar reaksionin antiserb n\u00eb Kosov\u00eb dhe p\u00ebr ta ripushtuar at\u00eb me ndihm\u00ebn e forcave ushtarake t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e k\u00ebrkonte qysh n\u00eb muajin mars 1944, komandanti i Korpusit II Sulmues t\u00eb Jugosllavis\u00eb, gjeneral-lejtnant Peko Dap\u00e7evi\u00e7.<\/p>\n<p>N\u00eb Kosov\u00eb ishin krijuar dhe vepronin organizata t\u00eb fuqishme politike dhe ushtarake nacionaliste, si Balli Komb\u00ebtar, L\u00ebvizja Irredentiste, Lidhja e Dyt\u00eb e Prizrenit, e m\u00eb pas \u201cBesa Kombtare\u201d dhe Organizata Nacional-Demokratike Shqiptare (ONDSH), q\u00eb kishin me vete thuajse gjith\u00eb popullin shqiptar t\u00eb Kosov\u00ebs e t\u00eb viseve t\u00eb tjera shqiptare. Bashk\u00ebpunonte me ta edhe Muharrem Bajraktari dhe forcat e tij komb\u00ebtare.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebto kushte, Titoja thirri brigadat dhe divizionet e Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb \u201cp\u00ebr t\u00eb luftuar kund\u00ebr armikut dhe reaksionit\u201d, por i p\u00ebrdori kryesisht n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr \u201creaksionit shqiptar\u201d.<br \/>\nE. Hoxha e dinte mir\u00eb pse thirreshin brigadat nacional\u00e7lirimtare t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb, ndaj si nj\u00eb vasal i bindur dhe i nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm p\u00ebr \u00e7ka b\u00ebnte, urdh\u00ebronte brigadat e Divizionit I: \u201cT\u00eb asgj\u00ebsohen pa m\u00ebshir\u00eb nacionalist\u00ebt dhe reaksionar\u00ebt shqiptar\u00eb brenda dhe jasht\u00eb kufijve pa treguar as m\u00eb t\u00eb vogl\u00ebn toleranc\u00eb.\u201d (Arkivi i FA, dosja 45, v.1944)<\/p>\n<p>N\u00eb muajin n\u00ebntor 1944, u angazhua n\u00eb k\u00ebt\u00eb luft\u00eb edhe Divizioni V, q\u00eb p\u00ebrfshiu Brigadat III, V dhe XXV, dhe Divizioni VI ( brigadat VI, VII, VIII dhe XXII), pasi u kthyen nga Sanxhaku e Bosnja, ku luftuan kund\u00ebr gjerman\u00ebve. Komisari politik, Ramiz Alia thot\u00eb n\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb se ka qen\u00eb n\u00eb Bosnj\u00eb kur ndodhi masakra. Nuk \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb. N\u00eb 3 mars 1945 ai dhe Divizioni V ndodheshin n\u00eb Mitrovic\u00eb, mandej n\u00eb gjith\u00eb Kosov\u00ebn. (Dokumenti i dat\u00ebs 3.03.1945 i Shtabit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm)<br \/>\nDivizionet V dhe VI t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb u vun\u00eb n\u00ebn urdhrat e Armat\u00ebs V t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 Jugosllave. <\/p>\n<p>N\u00eb urdh\u00ebrveprimin e Armat\u00ebs V t\u00eb Jugosllavis\u00eb p\u00ebrfshiheshin edhe divizionet e Shqip\u00ebris\u00eb:<br \/>\n\u201cT\u00eb gjitha forcat reaksionare q\u00eb do t\u00eb takoni, t\u00eb rrethohen dhe t\u00eb shpartallohen me \u00e7do kusht\u2026 T\u00eb \u00e7armatosen njer\u00ebzit e dyshimt\u00eb dhe ata q\u00eb nuk duan t\u00eb mobilizohen me d\u00ebshir\u00eb, t\u00eb digjen sht\u00ebpit\u00eb e tradhtar\u00ebve q\u00eb rezistojn\u00eb dhe b\u00ebjn\u00eb fortes\u00eb\u2026 T\u00eb sekuestroni mallin e kriminel\u00ebve t\u00eb arratisur. T\u2019u theksohet katundeve q\u00eb p\u00ebrshkoni se ai katund q\u00eb b\u00ebhet streh\u00eb i gjaktor\u00ebve, do t\u00eb d\u00ebnohet&#8230;\u201d (AQSH, Fondi.181, d.45)<\/p>\n<p>Urdhrat p\u00ebr m\u00ebsymjen kund\u00ebr forcave t\u00eb Adem Voc\u00ebs dhe t\u00eb Shaban Polluzh\u00ebs, q\u00eb refuzuan t\u00eb largohen nga Kosova, n\u00eb koh\u00ebn q\u00eb kishin nisur masakrat kundrejt popullsis\u00eb shqiptare n\u00eb Mitrovic\u00eb e Drenic\u00eb, i dhan\u00eb, m\u00eb 1 shkurt dhe m\u00eb 5 shkurt 1945, komandanti i Shtabit Operativ t\u00eb Kosmetit, kolonel Fadil Hoxha dhe komisari politik, n\u00ebnkolonel Krsto Filipovi\u00e7. (Arkivi historik i Jugosllavis\u00eb, k.1411)<\/p>\n<p>Masakra e Drenic\u00ebs dhe zhb\u00ebrja e Brigad\u00ebs VII kosovare q\u00eb u nis p\u00ebr n\u00eb Srem, ishin prologu i masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit.<br \/>\nM\u00eb 8 shkurt 1945, u shpall me urdh\u00ebr t\u00eb komandantit suprem t\u00eb UN\u00c7 t\u00eb Jugosllavis\u00eb, J.B.Tito, pushteti ushtarak.<\/p>\n<p>Divizionet e UN\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb u b\u00ebn\u00eb pjes\u00eb e vendosjes s\u00eb regjimit ushtarak n\u00eb Kosov\u00eb p\u00ebr shtypjen e rezistenc\u00ebs kosovare, p\u00ebr ripushtimin jugosllav t\u00eb Kosov\u00ebs dhe forcimin e pushtetit jugosllav. Ato q\u00ebndruan n\u00eb Kosov\u00eb dhe trevat e tjera shqiptare edhe pasi ishin larguar gjerman\u00ebt nga Kosova dhe Jugosllavia, qysh nga shkurti i vitit 1945 e deri n\u00eb dhjetor 1945, pra p\u00ebr 10 muaj, derisa Kosova e viset e tjera shqiptare u b\u00ebn\u00eb pjes\u00eb e Jugosllavis\u00eb dhe derisa u b\u00ebn\u00eb zgjedhjet, ku fitoi Fronti N\u00c7 i Jugosllavis\u00eb. E konfirmojm\u00eb k\u00ebt\u00eb edhe me Radiogramin e Reiz Maliles, zv.komisarit t\u00eb Divizionit V: \u201cMe rastin e zgjedhjeve q\u00eb do t\u00eb zhvillohen m\u00eb 11 nanduer 1945 k\u00ebtu n\u00eb Kosov\u00eb, b\u00ebni konferenca speciale me kosovar\u00ebt. Dit\u00ebn e zgjedhjeve nxirrni forca t\u00eb armatosura jo af\u00ebr qendrave t\u00eb votimeve, por gati para \u00e7do gj\u00ebje t\u00eb papritur. Reaksioni mund t\u00eb tentoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb sabotuar zgjedhjet. Prandaj t\u00eb kihet kujdes. Pik\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>Ndihmes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr rekrutimin e shqiptar\u00ebve, por edhe p\u00ebr dor\u00ebzimin e qindra dezertor\u00ebve, q\u00eb iknin nga ushtria jugosllave dhe dor\u00ebzoheshin n\u00eb mir\u00ebbesim tek brigadat e batalionet e Divizioneve V dhe VI t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e dhan\u00eb komandat e divizioneve e brigadave t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, q\u00eb u vun\u00eb n\u00ebn urdhrat e Komand\u00ebs s\u00eb P\u00ebrgjithshme Jugosllave. Si\u00e7 \u00ebsht\u00eb zbuluar tanim\u00eb nga dokumentet arkivore, Divizionet V dhe VI t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb ndodheshin n\u00eb Kosov\u00eb p\u00ebrgjat\u00eb muajve mars dhe prill t\u00eb vitit 1945, kur u b\u00eb mobilizimi i dhunsh\u00ebm i popullsis\u00eb shqiptare n\u00eb Kosov\u00eb e trevat e tjera shqiptare dhe kur u nis\u00ebn tri kolonat (eshalon\u00ebt) me rekrut\u00ebt shqiptar\u00eb p\u00ebr n\u00eb Tivar m\u00eb 24-27 mars 1945 dhe tri kolonat e tjera m\u00eb 19-24 prill 1945. Bashk\u00ebpunimi i ngusht\u00eb dhe implikimi i divizioneve dhe brigadave t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr mobilizimin e rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb dhe dor\u00ebzimin e tyre tek ushtria jugosllave, \u00ebsht\u00eb evident dhe i dokumentuar.<\/p>\n<p>Kemi n\u00eb dor\u00eb radiogramet e shtabit t\u00eb Divizionit V dhe VI, n\u00ebnshkruar nga Komisari Politik Ramiz Alia dhe komandant\u00ebt Gjin Marku, Rahman Parllaku etj., d\u00ebrguar Komand\u00ebs s\u00eb P\u00ebrgjithshme t\u00eb Ushtris\u00eb N\u00c7 t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb gjat\u00eb muajve mars-prill 1945 e n\u00eb vazhdim, si edhe listat em\u00ebrore t\u00eb t\u00eb arratisurve dhe vullnetar\u00ebve shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, q\u00eb dor\u00ebzoheshin nga shtabet e Divizioneve V dhe VI te ushtria jugosllave.<br \/>\nLista e par\u00eb p\u00ebrmban 190 vet\u00eb, kryesisht vullnetar\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb dor\u00ebzuar nga prefekturat e Mitrovic\u00ebs dhe t\u00eb Pej\u00ebs.<\/p>\n<p>Lista e dyt\u00eb p\u00ebrmban 104 emra ushtar\u00ebsh shqiptar\u00eb t\u00eb ikur nga ushtria jugosllave, por dhe vullnetar\u00ebsh shqiptar\u00eb t\u00eb bashkuar me Divizionin V t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<br \/>\nLista e tret\u00eb, e bashk\u00ebngjitur, ng\u00ebrthen 131 shqiptar\u00eb vullnetar\u00eb, t\u00eb dor\u00ebzuar. (AQSH, F.14, d.206, v.1945)<\/p>\n<p>Po k\u00ebshtu edhe lista t\u00eb Divizionit VI dhe brigadave partizane t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, q\u00eb u b\u00ebnin thirrje shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs q\u00eb t\u00eb bashkoheshin me ta, por q\u00eb pabesisht i dor\u00ebzonin te ushtria jugosllave.<\/p>\n<p>Ja edhe p\u00ebrgjigjja e Enver Hoxh\u00ebs:<br \/>\n\u201cT\u2019arratisurit e dor\u00ebzuar n\u00eb Divizionin tuaj, d\u00ebrgojani Divizionit 52 t\u00eb Serbis\u00eb\u201d.(AQSH, F.206, v.1945)<br \/>\nSi rezultat i k\u00ebtij bashk\u00ebveprimi t\u00eb nd\u00ebrvarur ushtarak, vullnetar\u00ebt dhe t\u00eb mobilizuarit shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, q\u00eb besonin tek thirrjet e Komand\u00ebs s\u00eb Divizioneve V dhe VI t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, u dor\u00ebzoheshin pabesisht Ozn\u00ebs dhe komand\u00ebs Ushtarake Jugosllave dhe p\u00ebrfundonin si mish p\u00ebr top n\u00eb kolonat e vdekjes, q\u00eb ushtria jugosllave i largonte nga Kosova dhe i d\u00ebrgonte p\u00ebr t\u2019i asgj\u00ebsuar n\u00eb Tivar apo m\u00eb tutje&#8230;<\/p>\n<p>P\u00ebr shoq\u00ebrimin e tyre ishin caktuar disa batalione t\u00eb Divizionit t\u00eb 46-t\u00eb dhe nj\u00eb batalion i Brigad\u00ebs 27-t\u00eb t\u00eb Serbis\u00eb, si edhe nj\u00eb grup prej 50 ushtarak\u00ebsh nga Armata IV, mandej nga Brigada X malazeze, tregonte se sa r\u00ebnd\u00ebsi i kishin kushtuar autoritetet jugosllave k\u00ebtij marshimi, q\u00eb duhej t\u00eb p\u00ebrfundonte n\u00eb nj\u00eb kasaphan\u00eb, ku do t\u00eb merrnin pjes\u00eb prit\u00ebsit dhe vet\u00eb shoq\u00ebruesit.<br \/>\nT\u00eb dh\u00ebnat burimore ushtarake jugosllave, tregojn\u00eb se u mobilizuan dhe u d\u00ebrguan p\u00ebr n\u00eb frontin e Adriatikut 13.323 rekrut\u00eb shqiptar\u00eb. Nuk kishte asnj\u00eb rekrut serb, malazez apo maqedonas. P\u00ebrse? <\/p>\n<p>Dihet, p\u00ebr t\u00eb asgj\u00ebsuar vet\u00ebm shqiptar\u00eb. P\u00ebrse i kaluan n\u00ebp\u00ebr territorin e Shqip\u00ebris\u00eb, kur kishin edhe rrug\u00eb t\u00eb tjera p\u00ebr n\u00eb Istria? P\u00ebr t\u2019i asgj\u00ebsuar bashk\u00ebrisht me ushtrin\u00eb shqiptare. Qeveria shqiptare, s\u00eb pari, lejoi q\u00eb kolonat e ushtris\u00eb jugosllave t\u00eb hynin e t\u00eb kalonin n\u00ebp\u00ebr territorin e Shqip\u00ebris\u00eb, jasht\u00eb \u00e7do kontrolli dhe t\u00eb vepronin si t\u2019ua donte interesi. \u201cShkaktare e masakr\u00ebs s\u00eb parap\u00ebrgatitur t\u00eb Tivarit, \u00ebsht\u00eb edhe udh\u00ebheqja partiake dhe shtet\u00ebrore e Shqip\u00ebris\u00eb, me n\u00eb krye Enver Hoxh\u00ebn. Ajo lejoi q\u00eb shqiptar\u00ebt e mobilizuar, pa asnj\u00eb arm\u00eb n\u00eb dor\u00eb, t\u00eb kalojn\u00eb n\u00ebp\u00ebr territorin shqiptar, n\u00ebp\u00ebr rrug\u00ebn e vdekjes, t\u00eb quajtur \u2018Golgota e madhe Shqiptare\u2019\u201d- konstatonte Zekeria Cana.<\/p>\n<p>Nga raporti i shtabit t\u00eb Kolon\u00ebs IV t\u00eb Armat\u00ebs s\u00eb Jugosllavis\u00eb, dat\u00eb 8 prill 1945:<br \/>\n\u201cEshaloni shkoi mir\u00eb deri n\u00eb Kuk\u00ebs. N\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb Kuk\u00ebsit ndodhi nj\u00eb incident, kur nj\u00ebri nga grupi i kolon\u00ebs gjuajti nj\u00eb bomb\u00eb mbi roj\u00ebn ton\u00eb. Me \u00e7\u2019rast u shkaktua rr\u00ebmuj\u00eb dhe, n\u00eb k\u00ebt\u00eb rr\u00ebmuj\u00eb, arriti t\u00eb arratisej nj\u00eb grup prej 10 vet\u00ebsh. K\u00ebshtu, duke ikur, hasi n\u00eb patrull\u00ebn e ushtris\u00eb shqiptare, e cila i ndaloi dhe iu b\u00ebri thirrje q\u00eb t\u00eb dor\u00ebzohen. Ndaj k\u00ebsaj thirrjeje, ata nuk u p\u00ebrgjigj\u00ebn, por vazhduan t\u00eb iknin. Ushtar\u00ebt shqiptar\u00eb hap\u00ebn zjarr mbi ta dhe vran\u00eb n\u00eb vend dy persona, dy t\u00eb tjer\u00eb i plagos\u00ebn, t\u00eb cil\u00ebt m\u00eb von\u00eb edhe ata vdiq\u00ebn.( Arkivi i Luft\u00ebs i Jugosllavis\u00eb, k.1411)<\/p>\n<p>Si\u00e7 shihet qart\u00ebsisht nga ky dokument, asgj\u00ebsimi i rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, u krye n\u00eb bashk\u00ebveprim t\u00eb forcave ushtarake t\u00eb Jugosllavis\u00eb dhe t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast brenda territorit t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.<br \/>\nN\u00eb nj\u00eb dokument t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Jashtme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb lexojm\u00eb:<br \/>\n\u201cMe mij\u00ebra kosovar\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm jan\u00eb pushkatuar n\u00eb mas\u00eb, ilegalisht dhe pa gjyq, nga organet e UDB-s\u00eb. N\u00eb k\u00ebto masakra t\u00eb pashembullta ndaj popullsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs, ka marr\u00eb pjes\u00eb Koci Xoxe, n\u00eb fillim t\u00eb vitit 1945, kur n\u00eb cil\u00ebsin\u00eb si minist\u00ebr i Brendsh\u00ebm i Shqip\u00ebris\u00eb, ai autorizoi oficer\u00ebt e UDB-s\u00eb q\u00eb t\u00eb pushkatonin ilegalisht dhe pa gjyq, n\u00eb tok\u00ebn shqiptare, m\u00eb tep\u00ebr se 1000 kosovar\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm\u201d (Ark.Min.Jashtme, v.1949, D.191)<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb masak\u00ebr brenda kufijve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e konfirmon edhe prokurori i p\u00ebrgjithsh\u00ebm ushtarak, Bedri Spahiu:<br \/>\n\u201cXhelat\u00ebt e Rankovi\u00e7it-it, q\u00eb jan\u00eb shquar p\u00ebr krimet e tyre alla-fashiste kund\u00ebr popullit t\u00eb thjesht\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, i kan\u00eb vazhduar k\u00ebto masakra kundra tyre n\u00ebp\u00ebrmjet rrug\u00ebs prej kufirit ton\u00eb n\u00eb Kuk\u00ebs e deri n\u00eb Ulqin, duke vrar\u00eb me qindra prej tyre. Ishte kjo, nj\u00eb rrug\u00eb e p\u00ebrgjakshme e fshatar\u00ebve t\u00eb thjesht\u00eb kosovar\u00eb brenda dhe jasht\u00eb tok\u00ebs son\u00eb deri n\u00eb Ulqin\u201d ( B. Spahiu, Pretenca n\u00eb gjyqin e K.Xoxes, 1949)<\/p>\n<p>Autorizimin (lejen) p\u00ebr futjen e kolonave me rekrut\u00ebt e Kosov\u00ebs dhe asgj\u00ebsimin e m\u00ebse 1000 kosovar\u00ebve t\u00eb pafajsh\u00ebm, si\u00e7 e cil\u00ebsojn\u00eb dokumentet e m\u00ebsip\u00ebrme, e ka sigluar ministri i Brendsh\u00ebm i Shqip\u00ebris\u00eb, Haxhi Lleshi, por autoritetet e Shqip\u00ebris\u00eb ia faturuan Koci Xoxes, si nj\u00eb kok\u00eb turku, p\u00ebr t\u2019ia ngarkuar atij gjith\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsit\u00eb e k\u00ebsaj masakre.<br \/>\nNatyrisht, ky \u00ebsht\u00eb akti m\u00eb antikomb\u00ebtar dhe m\u00eb i turpsh\u00ebm i qeveris\u00eb komuniste shqiptare, jo vet\u00ebm n\u00eb at\u00eb koh\u00eb kur u krye kjo masak\u00ebr, por edhe p\u00ebr gjysm\u00eb shekulli, kur u hesht plot\u00ebsisht p\u00ebr shkak t\u00eb bashk\u00ebfaj\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb na e d\u00ebshmon edhe deklarata e Zoi Themelit, shef i Mbrojtjes s\u00eb Popullit t\u00eb krahin\u00ebs III (Shkod\u00ebr), i cili pranon se rekrut\u00ebt e mobilizuar kosovar\u00eb, jugosllav\u00ebt \u201ci vrisnin n\u00eb mas\u00eb rrug\u00ebs, n\u00eb Shqip\u00ebri, pa pasur faj\u201d, se rekrut\u00ebt shqiptar\u00eb q\u00eb iknin nga kolonat p\u00ebr t\u00eb shp\u00ebtuar kok\u00ebn dhe u dor\u00ebzoheshin organeve t\u00eb shtetit shqiptar, u ktheheshin, nga organet shtetit shqiptar, komandove jugosllave, prej t\u00eb cil\u00ebve ata gjenin vdekjen. Zoi Themeli, gjithashtu, pohon se dor\u00ebzimi i rekrut\u00ebve kosovar\u00eb tek autoritetet jugosllave, b\u00ebhej me urdh\u00ebr t\u00eb krer\u00ebve m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb shtetit shqiptar, pa marr\u00eb parasysh faktin se rekrut\u00ebt ishin shqiptar\u00eb dhe nuk kishin b\u00ebr\u00eb asnj\u00eb faj. Qeveritar\u00ebt e Shqip\u00ebris\u00eb, jo vet\u00ebm q\u00eb nuk b\u00ebn\u00eb asgj\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbrojtur dhe siguruar jet\u00ebn e tyre, jo vet\u00ebm q\u00eb nuk protestuan p\u00ebr keqtrajtimin dhe vrasjet masive t\u00eb shqiptar\u00ebve brenda kufijve t\u00eb shtetit shqiptar, por i dor\u00ebzuan te jugosllav\u00ebt edhe ata bashk\u00ebkomb\u00ebs q\u00eb p\u00ebrpiqeshin t\u00eb iknin nga kolonat e vdekjes. (Arkivi MB, D.1623)<\/p>\n<p>Po tragjedia m\u00eb e madhe ndodhi me kolon\u00ebn e dyt\u00eb, pjes\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs ishte edhe rekruti Azem Hajdini &#8211; Xani, i cili p\u00ebrjetoi tmerret e Masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit, por rast\u00ebsisht shp\u00ebtoi nga vdekja dhe d\u00ebshmoi p\u00ebr k\u00ebt\u00eb tragjedi komb\u00ebtare.<br \/>\n\u201cKur hym\u00eb n\u00eb territorin e Shqip\u00ebris\u00eb, u g\u00ebzuam pa mas\u00eb, &#8211; parashtron Azem Hajdini, &#8211; duke menduar se tash e tutje do t\u00eb jemi n\u00ebn p\u00ebrcjelljen e ushtar\u00ebve t\u00eb shtetit ton\u00eb, Shqip\u00ebris\u00eb, dhe se nuk do t\u00eb p\u00ebrjetonim mizorit\u00eb, si\u00e7 i kishim p\u00ebrjetuar vazhdimisht n\u00eb Kosov\u00eb nga serb\u00ebt, malazez\u00ebt dhe maqedonasit. Shum\u00eb shpejt, pra, u bind\u00ebm se as k\u00ebtu nuk kishte vend p\u00ebr g\u00ebzim, sepse skenari i parap\u00ebrgatitur vazhdonte t\u00eb realizohej me p\u00ebrpikm\u00ebri dhe ngase gjat\u00eb rrug\u00ebs n\u00ebp\u00ebr territorin e Shqip\u00ebris\u00eb, p\u00ebrcjell\u00ebsit i shtonin torturat e vrasjet ndaj nesh. Ata nuk na konsideronin m\u00eb si bashk\u00ebluft\u00ebtar\u00eb t\u00eb tyre, madje as si rob\u00ebr t\u00eb luft\u00ebs\u2026 Neve nuk na konsideronin as si kope bag\u00ebtish.\u201d( A.Hajdini, Let\u00ebr e hapur)<\/p>\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb arkivave jugosllave, n\u00eb Fush\u00eb-Arr\u00ebz u vran\u00eb 126 rekrut\u00eb shqiptar\u00eb n\u00eb gjendje agonie, kur ishin n\u00eb gjum\u00eb. Masak\u00ebr dinake, jonjer\u00ebzore, n\u00eb kund\u00ebrshtim me \u00e7do moral, fe dhe ligj.<br \/>\n\u201cKur kaluam Puk\u00ebn, i nxor\u00ebn nga kolona tre t\u00eb rinj shqiptar\u00eb, t\u00eb veshur me rroba komb\u00ebtare, dhe i pushkatuan para syve t\u00eb kolon\u00ebs si edhe para nj\u00eb skuadre ushtar\u00ebsh t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Dhe, p\u00ebr \u00e7udi, derisa ne qanim me d\u00ebnesje, ushtar\u00ebt e skuadr\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb e p\u00ebrcoll\u00ebn pushkatimin e tyre me duartrokitje!\u201d (A.Hajdini, Masakra e Tivarit)<\/p>\n<p>N\u00eb Gomsiqe ran\u00eb n\u00eb kanionin e thell\u00eb dhe gjet\u00ebn vdekjen 36 rekrut\u00eb dhe 14 u plagos\u00ebn.<br \/>\nE nj\u00ebjta gj\u00eb ndodhi edhe n\u00eb Vaun e Dej\u00ebs, n\u00eb lumin Drin dhe n\u00eb lumin Buna dhe n\u00eb Shkod\u00ebr; gjet\u00ebn vdekjen qindra rekrut\u00eb shqiptar\u00eb dhe u l\u00ebnduan nj\u00eb num\u00ebr i madh t\u00eb plagosurish.<br \/>\nN\u00eb kazermat e Shkodr\u00ebs u pushkatuan 11 shqiptar\u00eb, nd\u00ebrsa n\u00eb kalimin e Bun\u00ebs, 18 t\u00eb tjer\u00eb.<br \/>\nN\u00eb mesdit\u00ebn e dat\u00ebs 31 mars 1945, n\u00eb qytetin e vog\u00ebl t\u00eb Tivarit ishte ngritur kurthi, sipas nj\u00eb plani t\u00eb parap\u00ebrgatitur, p\u00ebr asgj\u00ebsimin e gjith\u00eb rekrut\u00ebve shqiptar\u00eb.<br \/>\nMasakr\u00ebn ishte ngarkuar ta kryente Brigada X malazeze, pik\u00ebrisht n\u00eb Tivar, qytet shqiptar, q\u00eb p\u00ebrfshihej n\u00eb Malin e Zi.<\/p>\n<p>Kasaphana nisi n\u00eb hyrje t\u00eb Tivarit t\u00eb Ri, mandej arriti pikun e saj n\u00eb oborrin dhe n\u00eb mjediset e nd\u00ebrtes\u00ebs s\u00eb Monopolit t\u00eb Duhanit. Sipas p\u00ebrllogaritjeve, rezulton se vet\u00ebm n\u00eb Tivar u vran\u00eb 1560 shqiptar\u00eb t\u00eb kolon\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb prej Brigad\u00ebs X malazeze, t\u00eb komanduar nga krimineli Markovi\u00e7.<br \/>\nEdhe nga kolonat e tjera, me rekrut\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb mobilizuar kryesisht n\u00eb viset shqiptare t\u00eb Gostivarit, Tetov\u00ebs, Kumanov\u00ebs, K\u00ebr\u00e7ov\u00ebs dhe Shkupit, gjat\u00eb marshimit n\u00ebp\u00ebr Shqip\u00ebri, t\u00eb nj\u00ebjtin fat pat\u00ebn.<\/p>\n<p>Sipas burimeve jugosllave dhe shqiptare, rezulton se jan\u00eb vrar\u00eb dhe zhdukur n\u00eb k\u00ebt\u00eb masak\u00ebr 2.947 &#8211; 3.447 shqiptar\u00eb t\u00eb pafajsh\u00ebm. Por sipas d\u00ebshmive t\u00eb t\u00eb mbijetuarve, ky num\u00ebr i kalon t\u00eb 4.000-j\u00ebt. Nga k\u00ebta, sipas dokumenteve t\u00eb Arkivave t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, mbi 1000 shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs u vran\u00eb p\u00ebrgjat\u00eb rrug\u00ebs nga Kuk\u00ebsi n\u00eb Shkod\u00ebr. Sipas Azem Hajdinit dhe d\u00ebshmitar\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb, n\u00ebp\u00ebr territorin e Shqip\u00ebris\u00eb u vran\u00eb dhe u zhduk\u00ebn 1500 shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs. Heshtja 50-vje\u00e7are e shtetit komunist shqiptar dhe e udh\u00ebheqjes kriminale hoxhiste, por edhe e udh\u00ebheq\u00ebsve t\u00eb Kosov\u00ebs, si Fadil Hoxha, Xhavit Nimani, Mehmet Hoxha etj., ishte nj\u00eb p\u00ebrpjekje tjet\u00ebr p\u00ebr t\u00eb fshehur t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn dhe bashk\u00ebfaj\u00ebsin\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb masak\u00ebr ndaj bashk\u00ebkomb\u00ebsve t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>P\u00ebr shkaktar\u00ebt e k\u00ebsaj masakre me p\u00ebrmasa ballkanike, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb ndonj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, p\u00ebrkundrazi, jan\u00eb vler\u00ebsuar e nderuar ekzekutor\u00ebt e saj dhe krimi \u00ebsht\u00eb fshehur.<br \/>\nNdaj edhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur n\u00eb p\u00ebrmasa edhe m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, deri n\u00eb dit\u00ebt tona.<br \/>\nKrimi, n\u00eb \u00e7do koh\u00eb, duhet evidentuar e nd\u00ebshkuar, p\u00ebrndryshe t\u00eb nd\u00ebshkon s\u00ebrish.<br \/>\nNj\u00eb komb nuk mund t\u00eb jet\u00eb plot\u00ebsisht i lir\u00eb n\u00ebse nuk e njeh historin\u00eb e tij, nuk mund t\u00eb jet\u00eb i kulturuar n\u00ebse nuk distancohet nga \u00e7do lloj krimi e dhune, nuk mund t\u00eb jet\u00eb i qet\u00eb e t\u00eb p\u00ebrparoj\u00eb n\u00ebse nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb paqe me veten dhe me t\u00eb tjer\u00ebt.<\/p>\n<p>Krimet, me p\u00ebrmasa, implikime dhe pasoja tragjike komb\u00ebtare e nd\u00ebrkomb\u00ebtare, si Masakra e Tivarit, duhen ndri\u00e7uar, drejtpeshuar e gjykuar drejt\u00ebsisht, jo vet\u00ebm q\u00eb t\u00eb zbulohet e v\u00ebrteta historike, por edhe q\u00eb t\u00eb dalin p\u00ebrgjegj\u00ebsit\u00eb dhe t\u00eb nd\u00ebshkohet krimi, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb ai t\u00eb mos mbetet si nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim, si nj\u00eb njoll\u00eb e pashlyer, si nj\u00eb plag\u00eb e hapur dhe si nj\u00eb urrejtje vepruese midis njer\u00ebzve dhe nd\u00ebrmjet popujve, por t\u00eb kthehet n\u00eb nj\u00eb m\u00ebsim, n\u00eb nj\u00eb \u00e7lirim dhe n\u00eb nj\u00eb mir\u00ebkuptim n\u00eb rrug\u00ebn drejt paqes dhe integrimit europian.<\/p>\n<p>* <em>P\u00ebrfundoi pjesa (3)<\/em><\/p>\n<p><center>( <em>v i j o n<\/em> )<\/center><br \/>\nContact: ekspertimh@hotmail.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ismet Hasani Me rastin e 69 vjetorit t\u00eb Masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit 1945 \u201dP\u00ebr shkaktar\u00ebt e k\u00ebsaj masakre me p\u00ebrmasa ballkanike, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb ndonj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, p\u00ebrkundrazi, jan\u00eb vler\u00ebsuar e nderuar ekzekutor\u00ebt e saj dhe krimi \u00ebsht\u00eb fshehur. Ndaj edhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur n\u00eb p\u00ebrmasa edhe m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, deri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,3],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.9 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Masakra e Tivarit - Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3) - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Masakra e Tivarit - Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3) - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ismet Hasani Me rastin e 69 vjetorit t\u00eb Masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit 1945 \u201dP\u00ebr shkaktar\u00ebt e k\u00ebsaj masakre me p\u00ebrmasa ballkanike, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb ndonj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, p\u00ebrkundrazi, jan\u00eb vler\u00ebsuar e nderuar ekzekutor\u00ebt e saj dhe krimi \u00ebsht\u00eb fshehur. Ndaj edhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur n\u00eb p\u00ebrmasa edhe m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, deri [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2014-03-31T09:25:37+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"20 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2\"},\"headline\":\"Masakra e Tivarit &#8211; Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3)\",\"datePublished\":\"2014-03-31T09:25:37+00:00\",\"dateModified\":\"2014-03-31T09:25:37+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\"},\"wordCount\":4007,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg\",\"articleSection\":[\"Artikuj\",\"Histori\"],\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\",\"name\":\"Masakra e Tivarit - Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3) - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg\",\"datePublished\":\"2014-03-31T09:25:37+00:00\",\"dateModified\":\"2014-03-31T09:25:37+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Masakra e Tivarit &#8211; Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/\",\"name\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"description\":\"Arkivi 2009-2015\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"sq-AL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization\",\"name\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"\",\"contentUrl\":\"\",\"caption\":\"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq-AL\",\"@id\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg\",\"caption\":\"admin\"},\"description\":\"Admin, Fjala e Lir\u00eb\",\"sameAs\":[\"https:\/\/fjala.info\/\"],\"url\":\"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Masakra e Tivarit - Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3) - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"Masakra e Tivarit - Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3) - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","og_description":"Ismet Hasani Me rastin e 69 vjetorit t\u00eb Masakr\u00ebs s\u00eb Tivarit 1945 \u201dP\u00ebr shkaktar\u00ebt e k\u00ebsaj masakre me p\u00ebrmasa ballkanike, deri m\u00eb tani nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb ndonj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime, p\u00ebrkundrazi, jan\u00eb vler\u00ebsuar e nderuar ekzekutor\u00ebt e saj dhe krimi \u00ebsht\u00eb fshehur. Ndaj edhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur n\u00eb p\u00ebrmasa edhe m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, deri [&hellip;]","og_url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/","og_site_name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","article_published_time":"2014-03-31T09:25:37+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"20 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2"},"headline":"Masakra e Tivarit &#8211; Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3)","datePublished":"2014-03-31T09:25:37+00:00","dateModified":"2014-03-31T09:25:37+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/"},"wordCount":4007,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg","articleSection":["Artikuj","Histori"],"inLanguage":"sq-AL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/","name":"Masakra e Tivarit - Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3) - FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg","datePublished":"2014-03-31T09:25:37+00:00","dateModified":"2014-03-31T09:25:37+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#breadcrumb"},"inLanguage":"sq-AL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.fjala.info\/2014\/ismet_hasani.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/masakra-e-tivarit-tragjedia-me-e-madhe-shqiptare-3\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Masakra e Tivarit &#8211; Tragjedia M\u00eb e Madhe Shqiptare (3)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#website","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/","name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","description":"Arkivi 2009-2015","publisher":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"sq-AL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#organization","name":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"","contentUrl":"","caption":"FjALA e LIR\u00cb - Arkivi"},"image":{"@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/3aa1163ef05469c496fc94e77611ada2","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq-AL","@id":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/arben_cokaj-120x150.jpg","caption":"admin"},"description":"Admin, Fjala e Lir\u00eb","sameAs":["https:\/\/fjala.info\/"],"url":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13487"}],"collection":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13487"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13487\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fjala.info\/2009-2015\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}