![\"Mbreti](\"http:\/\/www.shkoder.net\/images\/fjala\/2010\/mbreti_faruk.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Agim Bacelli<\/strong>, 05.01.2010<\/em><\/p>\n Historia e pabesueshme e sundimtarit t\u00eb dhjet\u00eb nga Dinastia e shqiptare e Mehmet Aliut dhe mbret i parafundit n\u00eb Mbret\u00ebrimin e Egjiptit dhe Sudanit.<\/p>\n Mbret\u00ebrimi 16 vje\u00e7ar n\u00eb Egjiptin e varf\u00ebr mbushur me skandale, luks t\u00eb shfrenuar dhe rr\u00ebzimi i monarkis\u00eb pas nj\u00eb grushti ushtarak t\u00eb drejtuar nga sovjetik\u00ebt dhe Tito n\u00eb 1952.<\/p>\n Mbreti Faruk ishte sundimtari i dhjet\u00eb nga Dinastia e Mehmet Aliut dhe mbret i parafundit n\u00eb Mbret\u00ebrimin e Egjiptit dhe Sudanit, duke pasuar baban\u00eb e tij, Fuadin I, q\u00eb vdiq n\u00eb 1936 dhe q\u00eb ishte konsideruar mbreti i par\u00eb egjiptian. Titulli i plot\u00eb i tij ishte “Madh\u00ebria e Tij Faruk I, nga hiri i Per\u00ebndis\u00eb, mbreti i Egjiptit dhe Sudanit, Sunduesi i Nubias, Kordofanit dhe e Darfurit<\/em>.”<\/p>\n Faruku u p\u00ebrmbys nga nj\u00eb revolucion egjiptian, tip ala socialist q\u00eb u mb\u00ebshtet nga BS dhe Tito n\u00eb vitin 1952. Faruku u detyrua t\u00eb abdikoj\u00eb n\u00eb favor t\u00eb tij djalin e mitur, Ahmed Fuad, i cili e pasoi at\u00eb si Mbret duke u quajtur Mbreti Fuad II.<\/p>\n Faruku vdiq n\u00eb m\u00ebrgim n\u00eb Itali n\u00eb rrethana shum\u00eb t\u00eb dyshimta, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn vdekje, kurr\u00eb nuk u b\u00ebn\u00eb hetime. Motra e tij \u00ebsht\u00eb Fevzia Shirin, si gruaja e par\u00eb dhe nj\u00ebkoh\u00ebsisht ish Mbret\u00ebresh\u00eb e Iranit, duke q\u00ebn\u00eb bashk\u00ebshorte e Shahut t\u00eb Iranit, Mohammad Reza Pahlavi, e cila rron akoma n\u00eb Zvic\u00ebr.<\/p>\n Mbret\u00ebrimi dhe Pangop\u00ebsia<\/strong><\/p>\n Princi Faruk erdhi n\u00eb fron n\u00eb vitin 1936. Mbreti i ri n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte vet\u00ebm 16 vje\u00e7 dhe do t\u00eb kontrollonte t\u00ebr\u00eb pun\u00ebt e mbret\u00ebris\u00eb, megjithat\u00eb, derisa ai u b\u00eb 18 vje\u00e7 nuk i pati t\u00eb gjitha kompetencat e Mbretit, pasi nj\u00eb k\u00ebshill prej disa vet\u00ebsh b\u00ebnte pun\u00ebn e tij.<\/p>\n Si st\u00ebrnip i t\u00eb Madhit Mehmet Ali Pash\u00eb, Faruku ishte shqiptar nga babai dhe egjiptian n\u00ebp\u00ebrmjet n\u00ebn\u00ebs s\u00eb tij mbret\u00ebresh\u00eb e cila, n\u00eb fakt kishte gjak t\u00eb p\u00ebrzier egjiptian-francez-shqiptar. Para vdekjes s\u00eb babait t\u00eb tij, ai ishte arsimuar n\u00eb Akademin\u00eb Ushtarake Mbret\u00ebrore, Ului\u00e7, Angli.<\/p>\n Pas kuror\u00ebzimit t\u00eb tij, n\u00eb mosh\u00ebn 16 vje\u00e7are, Faruku mbajti nj\u00eb fjalim n\u00eb radion publike t\u00eb vendit. Ishte hera e par\u00eb q\u00eb n\u00eb Egjipt, Mbreti i fliste drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti popullit t\u00eb vet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb till\u00eb: “Me q\u00eb \u00ebsht\u00eb vullneti i Zotit t\u00eb v\u00eb mbi supet e mia nj\u00eb barr\u00eb t\u00eb till\u00eb, n\u00eb nj\u00eb mosh\u00eb kaq t\u00eb njom\u00eb, un\u00eb marr p\u00ebrsip\u00ebr ta kryej at\u00eb me nder e p\u00ebrkushtim… dhe jam i p\u00ebrgatitur p\u00ebr t\u00eb gjitha sakrificat n\u00eb rrug\u00ebn e detyr\u00ebs time … Jam krenar p\u00ebr besnik\u00ebrin\u00eb tuaj, ashtu si\u00e7 betohem t\u00eb jem edhe un\u00eb ndaj jush e Per\u00ebndis\u00eb. <\/em>Le t\u00eb punojm\u00eb s\u00eb bashku. Ne do t\u00eb kemi suksese dhe do t\u00eb jemi t\u00eb lumtur. Lavdi atdheut!”<\/em><\/p>\n N\u00eb mosh\u00ebn 18 vje\u00e7are ai tashm\u00eb ishte nj\u00eb i ri bukurosh q\u00eb ishte i k\u00ebnaqur me gjith\u00e7ka dhe dukej n\u00eb publik tep\u00ebr ekstravagant, impulsiv, egoist, m\u00ebndjemadh. Pasuria e tij ishte jasht\u00ebzakonisht e madhe. K\u00ebshilli i dha t\u00ebr\u00eb kompetencat dhe ai tashm\u00eb dukej akoma me ekstravagant.<\/p>\n Gj\u00ebja e par\u00eb q\u00eb b\u00ebri ishte urdhri q\u00eb t\u00eb kishte n\u00eb dispozicion disa qindra makina luksoze t\u00eb tipit Rolls-Rojses t\u00eb shp\u00ebrndara n\u00ebp\u00ebr Europ\u00eb ku ai filloi t\u00eb frenkuentonte klubet shum\u00eb t\u00eb shtrenjta europiane dhe dyqanet me t\u00eb kripura t\u00eb bot\u00ebs. Gj\u00ebja e dyt\u00eb q\u00eb b\u00ebri ishte blerja e disa dhjet\u00ebra jahteve luksoze p\u00ebr sh\u00ebtitje n\u00eb det dhe gjeja e tret\u00eb ishte blerja pa mas\u00eb e xhevaireve dhe gur\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb \u00e7muar nga Van Cleef & Arples.<\/p>\n M\u00eb von\u00eb i lindi pasioni p\u00ebr tok\u00ebn dhe bleu disa mij\u00ebra hektar\u00eb ku nd\u00ebrtoi mbi 40 pallate madh\u00ebshtore, t\u00eb cilat i mbushi me gj\u00ebra antike shum\u00eb t\u00eb shtrenjta, po ashtu bleu shum\u00eb vepra arti nga m\u00eb t\u00eb shtrenjtat. Lakmia e tij ishte e pap\u00ebrmbajtur dhe pangop\u00ebsia e pafundme. Sa m\u00eb shum\u00eb q\u00eb rritej aq m\u00eb shum\u00eb i shtohej lakmia p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb gjith\u00e7ka.<\/p>\n Ai arriti deri atje sa kur shkonte vizita n\u00ebp\u00ebr vende t\u00eb tjera t\u00eb bot\u00ebs dhe shikonte q\u00eb dikush kishte di\u00e7ka t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, hynte menj\u00ebher\u00eb n\u00eb pazar p\u00ebr ta bler\u00eb, k\u00ebshtu ai bleu kundrejt vlerave t\u00eb jasht\u00ebzakonshme n\u00eb ar, disa relike si psh, shpat\u00ebn e Shahut t\u00eb Iranit kur ishte n\u00eb Iran, or\u00ebn e xhepit t\u00eb Uinston \u00c7\u00ebr\u00e7illit kur ishte n\u00eb Lond\u00ebr, etj.<\/p>\n Njer\u00ebzit e thjesht\u00eb shpesh b\u00ebheshin viktima t\u00eb egoizmit dhe lakmis\u00eb se tij. Gra dhe vajza t\u00eb shumta t\u00eb Egjiptit u b\u00ebn\u00eb pre e epshit t\u00eb tij seksual.<\/p>\n Populli filloi ta quaj\u00eb “Hajduti i Kajros”. Kjo gj\u00eb ishte nj\u00eb nga arsyet q\u00eb n\u00eb vitin 1952, ai do te vihej n\u00eb sh\u00ebnjestr\u00ebn e nj\u00eb pu\u00e7i ushtarak i udh\u00ebhequr nga ushtarak\u00ebt e grupit t\u00eb “Oficer\u00ebve t\u00eb Lir\u00eb”, Gamal Abdel Nasser dhe Muhammad Naguib.<\/p>\n Kulmi i hajdut\u00ebris\u00eb s\u00eb tij do ta arrinte ne vitin 1944 kur vdiq i jati i Shahut t\u00eb Iranit, Reza Shah Pahlavi, n\u00eb Johannesburg.<\/p>\n Trupi i tij fluturoi drejt Egjiptit n\u00eb rrug\u00ebn e tij p\u00ebr n\u00eb Iran. Gjat\u00eb q\u00ebndrimit t\u00eb trupit t\u00eb t\u00eb ndjerit n\u00eb Egjipt ku ju b\u00ebn\u00eb dhe nderime, Faruku urdh\u00ebroi q\u00eb ta len\u00eb vet\u00ebm me kufom\u00ebn p\u00ebr pak momente. Kur trupi i shahut t\u00eb vdekur mb\u00ebrriti n\u00eb Iran, u zbulua se shpata e florinjt\u00eb e tij mungonte!<\/p>\n Q\u00eb nga Johannesburg, p\u00ebr asnj\u00eb \u00e7ast trupi i t\u00eb ndjerit nuk ishte l\u00ebn\u00eb vet\u00ebm p\u00ebrve\u00e7 rastit t\u00eb Mbretit Faruk, k\u00ebshtu q\u00eb dyshimi ra mbi t\u00eb. Kjo gj\u00eb \u00e7uditi t\u00ebr\u00eb mbret\u00ebrin\u00eb e Iranit, por jo mbret\u00ebrin\u00eb e tij, e cila qe m\u00ebsuar me hajduterin\u00eb e paskrupullt t\u00eb Mbretit Egjiptian. Faruku ishte nj\u00eb i dashuruar dhe josh\u00ebs i pap\u00ebrmbajtur i jetes\u00ebs mbret\u00ebrore.<\/p>\n Edhe pse ai tashm\u00eb kishte mij\u00ebra hektar\u00eb tok\u00eb, dhjet\u00ebra pallate, dhe qindra e makina, mbreti i ri shpesh do t\u00eb udh\u00ebtonte p\u00ebr n\u00eb Evrop\u00eb p\u00ebr nj\u00eb pazar t\u00eb ri, duke shtuar zem\u00ebrimin e shum\u00eb ndjek\u00ebsve t\u00eb tij. Ai n\u00eb fillim t\u00eb mbret\u00ebrimit ishte shum\u00eb popullor dhe bujar. P\u00ebr shembull, ai ndalonte d\u00ebndur diku n\u00ebp\u00ebr fshtara dhe festonte bashk\u00eb me fshatar\u00ebt.<\/p>\n Kur takohej me njer\u00ebz t\u00eb thjesht\u00eb nuk linte gj\u00eb pa u premtuar, bile zotohej se do ta zbriste p\u00ebr ata edhe Diellin n\u00eb tok\u00eb! I qeshur, i bukur, fjal\u00eb \u00ebmb\u00ebl, t\u00ebr\u00eb populli i Egjiptit u g\u00ebnjye dhe e ndoqi me besnik\u00ebri nga pas.<\/p>\n Faruku fillimisht ishte v\u00ebrtet inkurajues p\u00ebr popullsin\u00eb, k\u00ebshtu ai b\u00ebri disa gj\u00ebra q\u00eb populli i donte. P\u00ebrsa i p\u00ebrket politik\u00ebs pushtetore, Mbreti Faruk do t\u00eb sundonte Egjiptin n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn e trash\u00ebguar nga paraardh\u00ebsit e tij, duke aplikuar nj\u00eb metod\u00eb moderne t\u00eb pushtetit.<\/p>\n Nd\u00ebrtimet e stilit evropian q\u00eb edhe sot e k\u00ebsaj dite jan\u00eb n\u00eb Kajro, jan\u00eb b\u00ebr\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Mbretit Faruk. Madje, Egjipti konsiderohej si nj\u00eb shtet modern, i civilizuar, proper\u00ebndimor e proamerikan fal\u00eb Mbretit Faruk. Me ardhjen n\u00eb pushtet t\u00eb “Oficer\u00ebve t\u00eb Lir\u00eb” t\u00eb udh\u00ebhequr nga kryetari Abdul Al Naseri, Egjipti u kthye n\u00eb nj\u00eb shtet t\u00eb tipit diktatorial dhe vazhdon t\u00eb jet\u00eb akoma i till\u00eb.<\/p>\n Ai mburrej shpesh p\u00ebr gjakun e tij egjiptian nga n\u00ebna dhe nuk b\u00ebnte asnj\u00eb fjal\u00eb p\u00ebr gjakun shqiptar nga babai. Populli n\u00eb fakt nuk e dinte se ai kishte gjak t\u00eb huaj (shqiptar) por miqt\u00eb e tij dhe sferat e larta intelektuale e dinin, dhe sigurisht q\u00eb ndjenin nj\u00ebfar\u00eb xhelozie q\u00eb nj\u00eb shqiptar t\u00eb ishte mbret i tyre. K\u00ebshtu q\u00eb dol\u00ebn armiqt\u00eb e par\u00eb disa prej t\u00eb cil\u00ebve ai i shtypi me eg\u00ebrsi.<\/p>\n Gjat\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsive t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, Faruku mbeti asnjan\u00ebs, ai e kishte mir\u00eb me anglez\u00ebt q\u00eb i kishte br\u00ebnda n\u00eb Egjipt qysh nga koha e gjyshit t\u00eb tij, i cili i kishte thirrur p\u00ebr ndihm\u00eb n\u00eb Aleksandri dhe ata kishin ngelur atje…<\/p>\n Po ashtu ai mbajti lidhje t\u00eb nj\u00ebllojta si me Italin\u00eb Fashiste e Gjermanin\u00eb Naziste ashtu dhe me Boshtin Anti Nazo-Fashist. Ka nj\u00eb histori t\u00eb pakonfirmuar q\u00eb Faruku dhe ambasadori britanik Sir Miles Lampson kishin b\u00ebr\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje, ku Faruku t\u00eb shp\u00ebtonte italian\u00ebt tek anglez\u00ebt (gruaja e Lampsonit ishte nj\u00eb italiane) dhe anglez\u00ebt t’i shp\u00ebtonte tek italianet! Faruku k\u00ebsaj marr\u00ebveshjeje ia doli mban\u00eb.<\/p>\n Po ashtu mendohet se n\u00eb dat\u00ebn 8 gusht 1951, Mbreti Faruk ka q\u00ebn\u00eb bashk\u00eb me Mbretin Zog dhe nipin i tij Tati kur u prit\u00ebn n\u00eb Departamentin e Shtetit p\u00ebr nj\u00eb vizit\u00eb ceremoniale nga Xhejmes Bombrajt, z\u00ebvendes sekretar p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet Evropiane.<\/p>\n Ata diskutuan\u00eb gjat\u00eb me Grac Jacevi\u00e7in dhe oficer\u00ebt e tjer\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb CIA-s\u00eb lidhur me arsyet e d\u00ebshtimeve t\u00eb nj\u00ebpasnj\u00ebshme t\u00eb misioneve q\u00eb kishin desantuar n\u00eb Shqip\u00ebri. Nga ky moment, ndoshta, Enver Hoxha \u00ebsht\u00eb betuar se do t’i vras\u00eb t\u00eb dy mbret\u00ebrit bastard\u00eb e antishqiptar\u00eb!<\/p>\n P\u00ebrmbysja e Mbretit t\u00eb Qejfit<\/strong><\/p>\n Pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore Mbreti Faruk u dha i t\u00ebri pas qejfit dhe nga nj\u00eb djal\u00eb i bukur dhe i hequr q\u00eb kishte qen\u00eb erdhi dhe u b\u00eb rrumbullak duke shtuar n\u00eb pesh\u00eb nga gryk\u00ebsia e tij shum\u00eb e madhe. Faruku kishte sy blu, fytyr\u00eb t\u00eb bardh\u00eb dhe flok\u00eb t\u00eb zes. Ishte i gjat\u00eb dhe i bukur.<\/p>\n Ai fitoi nj\u00eb pesh\u00eb t\u00eb madhe q\u00eb arriti mbi n\u00eb 136 kg. Pun\u00ebve mbret\u00ebrore pothuajse ua vari fare dhe nuk kishte m\u00eb asnj\u00eb interes t\u00eb d\u00ebgjonte se \u00e7far\u00eb b\u00ebhej n\u00eb mbret\u00ebrin\u00eb e tij! Korrupsioni filloi t\u00eb vrapoj\u00eb me galop. Ishte koha kur Palestina humbi 78% t\u00eb tokave t\u00eb saj nga krijimi i shtetit t\u00eb ri t\u00eb hebrejve.<\/p>\n Arab\u00ebt po eg\u00ebrsoheshin. Pak\u00ebnaq\u00ebsia publike kund\u00ebr Farukut u rrit jasht\u00ebzakonisht. S\u00eb fundi do t\u00eb vinte revolta dhe si pasoj\u00eb m\u00eb 23 korrik 1952 ajo do t\u00eb triumfonte. L\u00ebvizja revolucionare n\u00ebn Muhammad Naguib dhe Gamal Abdel Nasser, kishte b\u00ebr\u00eb nj\u00eb grusht ushtarak.<\/p>\n Faruk u detyrua t\u00eb heq\u00eb dor\u00eb nga pushteti dhe shkoi n\u00eb m\u00ebrgim, n\u00eb Monako t\u00eb Italis\u00eb, ku jetoi pjes\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij. Menj\u00ebher\u00eb pas p\u00ebrmbysjes s\u00eb tij, Faruku shpalli Ahmed Fuad, djalin e tij foshnj\u00eb gjasht\u00eb muajsh, si Mbret Fuati i II, por kund\u00ebr t\u00eb gjitha q\u00ebllimeve t\u00eb tij, Egjipti ishte tani n\u00ebn qeverisjen e Naguib-it dhe Naser-it.<\/p>\n M\u00eb 18 qershor, 1953, Qeveria Revolucionare shfuqizoi zyrtarisht Monarkin\u00eb duke i dh\u00ebn\u00eb fund 148 vjet\u00ebve t\u00eb sundimit t\u00eb Dinastis\u00eb s\u00eb shqiptarit Mehmet Ali Pasha. Egjipti u shpall republik\u00eb e cila nxorri n\u00eb ankand t\u00ebr\u00eb pasurin\u00eb e Farukut.<\/p>\n Ai mundi t\u00eb marr\u00eb me vete vet\u00ebm 1933 monedha floriri pes\u00ebshe q\u00eb kishin n\u00eb nj\u00eb an\u00eb t\u00eb faqes shqiponj\u00ebn dy kok\u00ebshe. K\u00ebto monedha ishin gj\u00ebja m\u00eb e shtrenjt\u00eb dhe m\u00eb e famshme e tij. Pjesa tjet\u00ebr e floririt mbret\u00ebror u zhduk.<\/p>\n M\u00ebrgimi dhe Vdekja<\/strong><\/p>\n Jahti Mbret\u00ebror “Mahroussa”, me Farukun dhe familjen e tij br\u00ebnda, la portin e Aleksandris\u00eb n\u00eb vjesht\u00ebn e 1952-shit duke u zhdukur k\u00ebshtu nj\u00ebher\u00eb e p\u00ebrgjithmon\u00eb nj\u00eb prej dinastive mbret\u00ebrore m\u00eb t\u00eb famshme n\u00eb Lindjen e Mesme, e njohur bot\u00ebrisht p\u00ebr origjin\u00ebn e saj shqiptare.<\/p>\n Dinastia e shqiptarit t\u00eb Kavall\u00ebs, me origjin\u00eb nga Z\u00ebmblaku i Kor\u00e7\u00ebs, Mehmet Aliut, ushtarit trim turk q\u00eb me shpat\u00eb n\u00eb dor\u00eb, kishte thirrur ndjek\u00ebsit e tij q\u00eb ta ndiqnin drejt maj\u00ebs s\u00eb pushtetit n\u00eb Misirin e larg\u00ebt.<\/p>\n Pushtet t\u00eb cilin, vet\u00ebm tashti, pas 148 vjet\u00ebsh, ia hoq\u00ebn nga dora Dinastis\u00eb s\u00eb tij dhe pinjoll\u00ebve t\u00eb saj shqiptar\u00eb. Jahti rr\u00ebshqiste drejt t\u00eb panjohur\u00ebs nj\u00eblloj si at\u00ebhere kur Mehmet Aliu me 300 shqiptar\u00eb, n\u00eb kuvert\u00ebn e nj\u00eb anije luftarake turke, rr\u00ebshqiste drejt t\u00eb panjohur\u00ebs n\u00eb Egjiptin Mamluk dhe bonopartian!<\/p>\n Fillimisht, Faruku mb\u00ebrriti n\u00eb Monako, dhe m\u00eb pas n\u00eb Rom\u00eb, Itali. N\u00eb 1959, ai mori shtet\u00ebsin\u00eb italiane.<\/p>\n Ai vdiq n\u00eb “Ile de France”, restorant n\u00eb Rom\u00eb, Itali, m\u00eb 18 mars 1965. Sipas d\u00ebshmive ai u rr\u00ebzua n\u00eb tavolin\u00eb kur ishte duke darkuar. Nd\u00ebrsa disa thon\u00eb se ai ishte helmuar. Kurr\u00eb nuk u krye nj\u00eb autopsi zyrtare mbi trupin e tij.<\/p>\n Njer\u00ebzit e Farukut kan\u00eb k\u00ebrkuar q\u00eb ai t\u00eb varrosej n\u00eb xhamin\u00eb Al Rifa’i n\u00eb Kairo, por k\u00ebrkesa e tyre ishte mohuar nga ana e qeveris\u00eb n\u00ebn egjiptianin Gamal Abdel Nasser, dhe ai u varros n\u00eb Itali. M\u00eb von\u00eb trupi i tij u p\u00ebrcoll p\u00ebr n\u00eb Egjipt dhe u varros n\u00eb varrin e Ibrahim Pash\u00ebs, Komandanit Legjendar q\u00eb ishte djal\u00eb, nip dhe kush\u00ebri i Mehmet Pash\u00ebs.<\/p>\n Martesat<\/strong><\/p>\n Mbreti Faruk, ishte martuar zyrtarisht dy her\u00eb, Mbret\u00ebresha e Par\u00eb quhej Safinaz Zulfikar (1921 – 1988). Ajo ishte e bija e nj\u00eb Pashai. Ata qen\u00eb martuar n\u00eb 1938 dhe divorcuar n\u00eb vitin 1948, duke patur nga kjo martes\u00eb tre vajza. Gruaja e dyt\u00eb ishte nj\u00eb grua e thjesht\u00eb, Narriman Sadek (1934 – 2005).<\/p>\n Ata u martuan n\u00eb 1951 dhe u divorcuan n\u00eb 1954, duke pasur vet\u00ebm nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb, Mbretin e ardhsh\u00ebm, Fuad i II. Duhet th\u00ebn\u00eb se n\u00eb m\u00ebrgim n\u00eb Itali, Faruk thon\u00eb se u martua (ose bashk\u00ebjetonte) me nj\u00eb grua t\u00eb dyshimt\u00eb q\u00eb quhej Irma Capece Minutolo, nj\u00eb k\u00ebng\u00ebtare operistike. N\u00eb vitin 2005, n\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb t\u00eb saj n\u00eb RAI UNO, ajo pohoi se qe martuar me ish-Mbretin Faruk n\u00eb vitin 1957.<\/p>\n Jet\u00ebshkrimi<\/strong><\/p>\n Faruk i I-r\u00eb<\/em><\/p>\n Mbret i Egjiptit e Sudanit, Sundues i Nubias, Kordofanit dhe i Darfurit. Mbret\u00ebrimi i tij, 28 prill 1936 – 26 Korrik 1952 Shkaku i vdekjes i panjohur Bashk\u00ebshorte, Safinaz Zulfikar, Nariman Sadek & Irma Capece Minutolo (e pa zyrtarizuar) Faruk ishte i rrjedhsh\u00ebm n\u00eb arabisht, turqisht, anglisht, fr\u00ebngjisht, rusisht, gjermanisht, italisht dhe spanjisht. Fliste pak shqip.<\/p>\n Kontributi Fetar<\/strong><\/p>\n Xhamia “Al-Aksa” (q\u00eb n\u00eb arabisht do t\u00eb thot\u00eb “m\u00eb e larg\u00ebta”). Sipas tradit\u00ebs myslimane, \u00ebsht\u00eb vendi m\u00eb i larg\u00ebt nga Meka, n\u00eb t\u00eb cilin \u00ebsht\u00eb transportuar Muhameti gjat\u00eb Nat\u00ebs s\u00eb Kadrit (t\u00eb fatit). Nd\u00ebrtesa n\u00eb fillimet e shekullit VIII ajo ishte shkat\u00ebrruar krejt\u00ebsisht nga tre t\u00ebrmete.<\/p>\n M\u00eb von\u00eb b\u00ebhet seli e Templar\u00ebve p\u00ebr t’u kthyer n\u00eb kultin islamik me Salahedinin. U rind\u00ebrtua dhe u rizbukurua shpesh, sidomos gjat\u00eb pushtimit otoman. Gjat\u00eb restaurimit t\u00eb fundit, n\u00eb vitin 1938, mbreti Faruk i Egjiptit i b\u00ebri nj\u00eb tavan t\u00eb ri.<\/p>\n Musolini i Italis\u00eb i dhuroi kolonat prej mermeri t\u00eb famsh\u00ebm nga t\u00eb Karraras. N\u00eb vitin 1966 xhamis\u00eb iu restaurua kupola, me z\u00ebvend\u00ebsimin e mbules\u00ebs prej plumbi me fleta alumini. Mbi Sheshin e saj ndodhet edhe nj\u00eb Muze Islamik, q\u00eb ruan dor\u00ebshkrime interesante, nd\u00ebrmjet t\u00eb cilave spikat nj\u00eb Kuran i epok\u00ebs s\u00eb mameluk\u00ebve (shekulli XIII)<\/p>\n Prejardhja, Mbreti Faruk, i fundit\u00a0i Dinastis\u00eb s\u00eb Mehmet Aliut<\/strong><\/p>\n Shqiptari i par\u00eb i Dinastis\u00eb s\u00eb shqiptar\u00ebve t\u00eb Egjiptit ka q\u00ebn\u00eb Mehmet Ali. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb histori e jasht\u00ebzakonshme e nj\u00eb djali q\u00eb lindi n\u00eb Zemblak t\u00eb Kor\u00e7\u00ebs n\u00eb vitin 1769.<\/p>\n Familja e tij u shp\u00ebrngul hersh\u00ebm n\u00eb Kaval\u00eb t\u00eb Greqis\u00eb, qytet i nd\u00ebrtuar nga Aleksandri i Maqedonis\u00eb p\u00ebr kujtim t\u00eb kalit t\u00eb tij. Mehmeti ishte i 17-ti nga f\u00ebmij\u00ebt e z\u00ebmblakasit, Ibrahim Agai, t\u00eb cil\u00ebt vdiq\u00ebn nj\u00ebri pas tjetrit. Ai vet\u00eb mbeti jetim her\u00ebt dhe u adoptua nga nj\u00eb mik i sht\u00ebpis\u00eb, i cili ishte kryetar i xhandarm\u00ebris\u00eb s\u00eb Kaval\u00ebs. E \u00ebma u martua me xhaxhan\u00eb e tij dhe lindi Ibrahimin q\u00eb ne e njohim si djal\u00eb t\u00eb Mehmetit, pasi ai e kishte adabtuar si djal\u00eb.<\/p>\n Detyr\u00ebn e par\u00eb publike Mehmeti e p\u00ebrmbushi 18 vje\u00e7. Nj\u00eb fshat aty af\u00ebr nuk paguante taksat. Ai shkoi me 10 vet\u00eb t\u00eb armatosur dhe k\u00ebrkoi t\u00eb takoj\u00eb 4 t\u00eb par\u00ebt e fshatit. I futi n\u00eb xhami dhe iu premtoi se nuk do t\u00eb dilnin gjall\u00eb q\u00eb aty n\u00ebse fshati nuk paguante taksat. Udh\u00ebhoqi Egjiptin drejt p\u00ebrparimit, pavar\u00ebsimit, shtet-krijimit dhe krijoi dinastin\u00eb mbret\u00ebrore shqiptare pavar\u00ebsisht se nuk dinte t\u00eb shkruante dhe t\u00eb fliste gjuh\u00eb tjet\u00ebr p\u00ebrve\u00e7 shqipes, t\u00eb cil\u00ebn nuk e shkruante gjithashtu. Duke par\u00eb situat\u00ebn e prapambetur t\u00eb Egjiptit t\u00eb asaj kohe, Mehmet Aliu ishte ai q\u00eb filloi zhvillimin e vendit dhe t\u00eb vetes s\u00eb tij.<\/p>\n Nj\u00eb hov t\u00eb madh, drejtuesi shqiptar i Misirit i dha bujq\u00ebsis\u00eb, industris\u00eb e tregtis\u00eb, duke rritur mir\u00ebqenien n\u00eb popull. N\u00eb Aleksandri, Rozet, Damiet e gjetk\u00eb, nis\u00ebn t\u00eb nd\u00ebrtoheshin fabrika t\u00eb m\u00ebdha, nd\u00ebrsa francez\u00ebt jepnin mb\u00ebshtetjen. M\u00eb tep\u00ebr se 1 mij\u00eb anije p\u00ebrshkonin Nilin.<\/p>\n Nd\u00ebrkaq qyteti i faraon\u00ebve nisi t\u00eb zbulohej. Misione francez\u00ebsh u mor\u00ebn me arkeologjin\u00eb. M\u00eb 1822, \u00c7ampollion gjeti dhe zb\u00ebrtheu alfabetin e hieroglif\u00ebve, duke kuror\u00ebzuar nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb nisur q\u00eb m\u00eb 1798-n.<\/p>\n “Gjith\u00eb mbretnija e Mehmet Aliut \u00ebsht\u00eb nji pun\u00eb e rrall\u00eb dhe e \u00e7uditshme n\u00eb historn\u00eb e bot\u00ebs, \u00ebsht\u00eb nji varg triumfesh t\u00eb papreme, nji radh\u00eb fitimesh t\u00eb luft\u00ebs e t\u00eb diplomacis\u00eb, prapa t\u00eb cilave mbeti i habitur historiani<\/em>.”, shkruan n\u00eb librin e tij Aleksand\u00ebr Xhuvani.<\/p>\n M\u00eb 1824, si rrjedhoj\u00eb e kryengritjeve t\u00eb barbar\u00ebve n\u00eb Greqi, Sulltan Mahmudi i II q\u00eb nuk mund ta shtypte dot k\u00ebt\u00eb rebelim grek, thirri n\u00eb ndihm\u00eb Mehmet Aliun, i cili duke \u00e7uar n\u00eb krye t\u00eb k\u00ebsaj ekspedite djalin e tij, Ibrahim Pash\u00ebn, arriti q\u00eb t\u00eb shuaj\u00eb dhe shtyp\u00eb revoltat n\u00eb Greqi. Si rrjedhoj\u00eb e k\u00ebsaj fitoreje, Mehmet Aliu u shp\u00ebrblye nga Sulltani q\u00eb t\u00eb b\u00ebhej edhe guvernator i Kret\u00ebs.<\/p>\n Fuqit\u00eb e m\u00ebdha (Britania e Madhe, Franca, Rusia), duke par\u00eb shtrirjen e gjer\u00eb q\u00eb Mehmet Aliu pati q\u00eb nga Sudani e deri n\u00eb Kret\u00eb, m\u00eb 1827 d\u00ebrguan armatat e tyre p\u00ebr t\u00eb luftuar Ibrahim Pash\u00ebn, t\u00eb birin e Mehmet Aliut, i cili pas p\u00ebrplasjes me fuqit\u00eb e m\u00ebdha u thye, dhe u detyrua q\u00eb t\u00eb l\u00ebshoj\u00eb shtypjen e terrorizmit grek. Ai la n\u00eb fush\u00ebn e betej\u00ebs 93 anije lufte.<\/p>\n Pas betej\u00ebs tjet\u00ebr t\u00eb 1839 q\u00eb e fitoi, djali i Mehmet Aliut, Ibrahim Pasha, i cili theu ushtrit\u00eb osmane, n\u00eb Konia t\u00eb Anadollit, filloi marshin p\u00ebr n\u00eb Kostandinopoj\u00eb, ku sipas shum\u00eb historianeve, ambiciet e Mehmet Aliut ishin q\u00eb ai t\u00eb b\u00ebhej Sulltan i shtetit Islam. Por, duke par\u00eb forc\u00ebn dhe vitalitetin e Mehmet Aliut, fuqit\u00eb e m\u00ebdha e ndaluan dhe k\u00ebrc\u00ebnuan s\u00ebrish Mehmet Aliun, q\u00eb t\u00eb mos avanconte m\u00eb tej.<\/p>\n Pas k\u00ebsaj p\u00ebrpjekjeje t\u00eb fundit, Mehmet Aliu u t\u00ebrhoq n\u00eb Egjipt, ku atij iu njoh e drejta e Khedivll\u00ebkut mbi Egjipt (lloj mbret\u00ebrimi), nga ku gjenerata e nip\u00ebrve t\u00eb tij udh\u00ebhoqi deri n\u00eb vitin 1952.<\/p>\n M\u00eb 2 gusht 1849, Mehmet Ali Pasha vdiq n\u00eb Aleksandri. Trupi i tij u mb\u00ebshtoll me nj\u00eb shall kashmiri, n\u00eb kok\u00eb i vun\u00eb festen tuniziane dhe shpat\u00ebn e tij.<\/p>\n Arkivoli u p\u00ebrcoll nga 22 sheik\u00eb, q\u00eb lexonin vargje nga Kurani deri kur mb\u00ebrriti n\u00eb xhamin\u00eb e Alabastras n\u00eb Kajro, ku u varros. Kjo ishte historia e shqiptarit nga Kavalla, q\u00eb s’dinte shkrim e k\u00ebndim, por q\u00eb mundi brenda pak vitesh ta transformoj\u00eb Egjiptin apo Misirin e prapambetur n\u00eb nj\u00eb port t\u00eb nd\u00ebrveprimit t\u00eb kulturave evropiane dhe egjiptiane.<\/p>\n Shqiptar\u00ebt e Egjiptit<\/strong><\/p>\n Sot, nuk dihet sesa shqiptar\u00eb ka n\u00eb Egjipt. Atje sot ka student\u00eb nga Kosova e Shqip\u00ebria, ka edhe biznesmen\u00eb shqiptar\u00eb.<\/p>\n Zeno Salihi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ferizajas nga Kosova q\u00eb ka nj\u00eb agjenci turistike. Brenda vitit ai sjell n\u00eb Egjipt deri n\u00eb 70 mij\u00eb turist\u00eb t\u00eb huaj. Po ashtu kemi dhe profesor G\u00ebzim Alpion, i cili ka kryer shkoll\u00ebn n\u00eb Egjipt dhe atje pati nj\u00eb kompani t\u00eb sukseshme biznesi.<\/p>\n Tani ai jeton dhe punon n\u00eb Angli. Shqiptar\u00eb duhet t\u00eb ket\u00eb shum\u00eb por ata nuk flasin shqip dhe p\u00ebr ket\u00eb flet ambasadori i Egjiptit ne Tirane, Dr. Refaat El-Ansary,”Un\u00eb jam nj\u00ebri prej tyre. Gjyshja ime ishte Adila Kapllan Frash\u00ebri dhe un\u00eb jam nga familja Frash\u00ebri, nga ana e n\u00ebn\u00ebs. Dhe ajo ishte kush\u00ebrir\u00eb e par\u00eb me Naim dhe Sami Frash\u00ebrin. Ne kemi nj\u00eb respekt t\u00eb madh p\u00ebr familjet me origjin\u00eb shqiptare, t\u00eb cilat jan\u00eb egjiptiane, por nuk e mohojn\u00eb origjin\u00ebn…<\/em>”<\/p>\n Me historin\u00eb e Egjiptit kan\u00eb arsye t\u00eb krenohen shqiptar\u00ebt, pasi do t\u00eb ishin pik\u00ebrisht ata q\u00eb hodh\u00ebn themelet e shtetit bashk\u00ebkohor, q\u00eb do t\u00eb kryenin reformat e para e do t\u00eb arrinin t\u00eb sillnin modernizmin n\u00eb tok\u00ebn e sfinksit.<\/p>\n Dinastia e Mehmet Ali Pash\u00ebs<\/strong> Ibrahim Pasha (1848) Sulltan\u00ebt e Egjiptit<\/strong> Mbretrit e Egjiptit Agim Bacelli, 05.01.2010 Historia e pabesueshme e sundimtarit t\u00eb dhjet\u00eb nga Dinastia e shqiptare e Mehmet Aliut dhe mbret i parafundit n\u00eb Mbret\u00ebrimin e Egjiptit dhe Sudanit. Mbret\u00ebrimi 16 vje\u00e7ar n\u00eb Egjiptin e varf\u00ebr mbushur me skandale, luks t\u00eb shfrenuar dhe rr\u00ebzimi i monarkis\u00eb pas nj\u00eb grushti ushtarak t\u00eb drejtuar nga sovjetik\u00ebt dhe Tito n\u00eb […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"yoast_head":"\n
\nJahti “Mahroussa” mbante n\u00eb bord Mbretin e fundit t\u00eb Egjiptit, rrethuar si st\u00ebrgjyshi i tij, vet\u00ebm me roje besnike shqiptare.<\/p>\n
\nLindur n\u00eb 11 shkurt 1920
\nV\u00ebndlindja Kairo, Egjipt
\nVdiq n\u00eb 18 mars 1965 n\u00eb mosh\u00ebn 45 vje\u00e7e
\nVend i vdekjes Rom\u00eb, Itali<\/p>\n
\nVarrosur fillimisht n\u00eb Rom\u00eb e m\u00eb pas n\u00eb Kairo
\nParaardh\u00ebsi, Fuad I
\nPasardh\u00ebsi, Fuad II<\/p>\n
\nPasardh\u00ebsit, Princesh\u00eb Farial (1938 -), Princesh\u00eb Fevzia (1940-2005), Princesh\u00eb Fadia (1943-2002) dhe Mbreti vet\u00ebm i Shpallur Fuad i II.
\nBir i Fuad-it t\u00eb I-r\u00eb dhe n\u00ebn\u00ebs Nazlije Sabriut.
\nBesimi fetar ai Islam.<\/p>\n
\nN\u00eb Egjipt shkoi ushtar i thjesht\u00eb i Port\u00ebs s\u00eb Lart\u00eb, por shpejt u b\u00eb komandant dhe me koh\u00eb pasha.<\/p>\n
\nMehmet Ali Pasha (1805 – 1848)<\/p>\n
\nAbaz Hilmi I. (1849 – 1854)
\nMuhamed Said (1854 – 1863)
\nIsmail Pasha (1863 – 1867)
\nKadit e Egjiptit<\/strong>
\nIsmail Pasha (1867 – 1879)
\nTafiq (1879 – 1892)
\nAbaz Hilmi II. (1892 – 1914)<\/p>\n
\nHusen Qamil (1914 – 1917)
\nFuad I i Egjiptit (1917 – 1922)<\/p>\n
\n<\/strong>Fuad I i Egjiptit (1922 – 1936)
\nFaruku i Egjiptit (1936 – 1952)
\nFuad II i Egjiptit (1952 – 1953)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"